Wednesday, 8 June 2022

Sindh in history today (9th June). By.Dr.Pathan

SINDH IN HISTORY TODAY (9th JUNE) 9th June BIRTH DATES 1. Shiam Fatnani (Poet/ birth 9th June 1919), 2. Bhagwanti Chandnani (Shikarpur > Mumbai/Writer/ birth 9th June 1927), 3. Bhartkumar Dingra (Hyderabad > Mumbai/Writer/ birth 9th June 1945), 4. Khalid Laghari (Writer/ birth 9th June 1952), 5. Shakel Jan Pathan (Shikarpur/Poet/ birth 9th June 1979), 6. Sarang Bijarani (Kandhkot/Poet/ birth 9th June 1990) 9th June DEATH DATES 1. Mir Khair Muhammad 'Zia' (Poet/ death 9th June 1930), 2. Haji Pir Bux Farooqi (Farooqabad/Poet/ death 9th June 1951), 3. Makhdoom Ghulam Hyder (Hala/Sajadah Nashin/Politician/ death 9th June 1953), 4. Dildar Ahmad 'Adib' (Poet/ death 9th June 1968), 5. Mukhtiar Ghumro (Keti/Poet/ death 9th June 2009). 9th June EVENTS Part 1 1910: Prof. T.L.Vaswani leaves for Barlin to participate in 'World Congress of the Free Christianity and Religious progress'.

Tuesday, 7 June 2022

Sindh in history today (8th June). By.Dr.Pathan

SINDH IN HISTORY TODAY By Dr. Dur Muhammad Pathan [I am here to create friendship between Past & Present & apprise Sindhis & their well-wishers of glorious past.] 8th June 8th June BIRTH DATES 1. Ahmed Khan Asif Misrani (Mitho Babur/Poet & Scholar/1922), 2. Fida Surhio (Tando Muhammad Khan/Writer/1932), 3. Vasdev Motiani (Karachi-> Ajmir/Social Worker/1936), 4. Abid Sindhi (Sujwal/Poet/1954), 5. Mushtaq Abbasi (Writer/1957), 6. Padmani Kamal (Poetess/1958) 7. Zakir Hussain Khati (Jati/Poet/1962), 8. Kaka Nizam Uddin(Hala/Poet/1963), 8th June DEATH DATES Shaikh Babu Muhmmad Suleman (Journalist & Politicians/1908) 8th June EVENTS 1843: Mir Hussain Ali Khan writes from Sassor to the Court of Directors. It is a short statement of his history, that gives an account of betrayal British and un - friendly attitude with Sindh Rulers. He ends his petition with request that 'restore me with honor and dignity to my country and relations. In return for which kindness I will obey and serve to British Govt. as long as I live.' 1850: The Sindh Govt. decides to build Travellers bungalows at Karachi and at places between Karachi and Thatta and Sanatorium at Karachi. Rough designs and estimates are submitted to the Govt. of Bombay for approval and sanction. 1917: Metharam Sajarasing inaugurates Publish Library at Rohri. It is opened by Satsri Dharamdas Mandal for Public. 1945: The freedom of India is one of the main measures advocated in the British Communist party election program. 1947: The All India Committee of the Hindu Mahasabha reiterates its opposition to partition of the country and declared that there will never be peace unless the separated are brought back into the Indian union and made its integrates parts. 1950: Pir Ali Muhammad Shah Rashdi resigns as the President of PNEC, and chapter is closed for Sindhis tohead and lead Journalists' community in the country. 1953: Thousands of people have sent appeals to the Governor - General for reviewing of the judgmentin Rawalpindi Conspiracy Case. 1956: Mirza Mumtaz Hussain Qazilbash, ex - minister Khairpur State is inducted in West Pakistan cabinet. kazi Fazul-u- Ullah, Mir Ali Ahmad Talpur and Abdul Sattar Pirzado are already ministers there. 1965: Second National Assembly under the 1962 Constitution, comes into existence. 197!: U.K recalls British Dy.High Commissioner from Dhaka. 1971: Eleven people are killed when police open fire on the labor procession in Karachi. 1989: Awami National Party snaps alliance with PPP. Negotiation with IJI start. 1991: Fifty passengers are killed in Rawalpindi bound Tezgam's collision with a goods train at Ghotki. Dr.Dur Muhammad Pathan Sindh in History today (8th June) اسان جي ترقئ نه ڪرڻ ۽ حالتن نه بدلائڻ جا سنڌ جي تاريخ اهو به هڪ سبب ٻڌائي ٿي ته اسان پنهنجي هڪ هٽي ۽ دوڪانداري قائم ڪرڻ لاء زنده ۽ مرحوم آدرشي شخيتن جي پوڄا ڪريون ٿا. انهئ آدرشي شخصيت کي هر درد جي دوا ۽ هر مسئلي جو حل چئي, پنهنجي نظرياتي ۽ فڪري گاڏئ کي هڪ هنڌ بيهاري ڇڏيون ٿا ۽ ارتقا جي عمل کي ڪندفهمئ جا ڪڙا هڻي, اڳتي هلڻ کان روڪي بيهاريون ٿا. اسان کان آدرش دوستي وسري وڃي ٿي ۽ راسخ عقيدي وارا شخصيت پرست بڻجي وڃون ٿا. حالانڪ هن دنيا ۾ الاهي ڪلام کان سواء ڪو حرف آخر ناهي ۽ اسان مان عقل ۽ علم ۾ ڪو به آخري شخص ڪونهي. مستقل ۾ ماضئ جي ڀيٽ ۾ وڌيڪ ڏاها, سيبتا, بهادر ۽ بي باڪ انسان پيدا ٿيندا آھن. ان ڪري جڏهن اسان نئين نسل کي پنهنجي (مرحوم يا زنده) آدرش جو پيروڪار ۽ معتقد بڻايون ٿا ته هن کي شخصيت پرست ۽ غلام بڻايون ٿا. غلام پنهنجون حالتون ڪونه بدلائيندا آھن. ان ڪري شخصيت پرستئ بدران نئين نسل ۾ آدرشن/اصولن/قدرن/نظرين جي پوئواري ۽ سچائي ڪرڻ سيکارڻي آھي ۽ نئين نسل کي سمجهائڻو/ٻڌائڻو آھي ته اسان جو سياسي هادي/رهبر قوم کي جيڪو فلسفو/نظريو ڏئي ويو يا ڏئي رهيو آھي, نئين نسل کي ئي ان جي تشريح ڪرڻي آھي ۽ نئون نسل اڳ ۾ ٿيل اڻپوري ڪم جو اڳواڻ بڻجي پورائو ڪري. نئين نسل مان اڳواڻ تڏهن پيدا ٿيندا, جڏهن انھن ۾ ماضئ (هن کان اڳ) جي شخصيتن کي پرکڻ ۽ واقعن/حالتن سمجهڻ جي سگھ پيدا ٿئي. اها سگھ تاريخ پڙھڻ سان ئي پيدا ٿيندي آھي. اها سگھ رهبر ۽ رهزن جو فرق سمجهائيندي آھي ۽ اها سگھ واقعن جي سببن ۽ نتيجن جي ساڃھ ڏيندي آھي. ان لاء تاريخ پڙھڻ ”قومي فرض“ بڻجي پئي ٿو. آئون روزانو اچي, ان ڪري ئي اوهان کي تاريخ ٻڌائيندو آھيان. اڄ 8 جون جي حوالي سان اوهان سان هي ڳالهيون ڪرڻيون آھن: *************** توجه طلب واقعا *************** 8.6.1842: ايسٽ انڊيا ڪمپنئ حڪومت جي گورنر جنرل اڄ سليڪٽ ڪمٽئ کي خط لکي ٻڌايو ته افغانستان ۾ اسان جي فوجين جي جيڪا ڀينگ ٿي آھي, اهو ٻڌي مير حڪمرانن جو من وڌي ويو آھي ۽ اسان خلاف سازشن سٽڻ ۾ مصروف ٿي ويا آھن. هنن کي ٿوري ڇنڊ پٽڻ لاء سندن نالي خط لکي مون آئوٽرام کي ڏياري موڪليا آھن ۽ هو جڏهن مناسب ڄاڻندو ته منھنجا خط ميرن کي پهچائيندو. 8.6.1850: سرڪاري لکپڙھ مان پتو پئي ٿو ته ٺٽي ۽ ڪراچئ وچ ۾ سرڪاري بنگلن ۽ ڪراچئ ۾ سينٽوريم ٺھرائڻ جي ڪوشش ڪئي پئي وڃي. 8.6.1945: برطانيه جون سڀ ڌريون هن دور ۾ انھئ ڳالھ تي متفق ٿي چڪيون هيون ته هندوستان مان هٿ پٽڻ گهرجن. اهو ئي سبب آھي جو برٽش ڪميونسٽ پارٽئ پنھنجي چونڊن واري مينيفيسٽو ۾ ھندوستان جي آزادئ کي به شامل ڪيو. 8.6.1947: 1940 کان پوء "آزادئ جي تحريڪ" ورهاڱي جي تحريڪ بڻجي وئي ۽ مسلم ليگ ان کي "پاڪستان جي تحريڪ" طور مسلمانن ۾ عام ڪيو. ڪيترين غير مسلم ليگي مسلمانن جي جماعتن کان سواء, ڪانگريس ۽ هندو مهاسڀا ورهاڱي جي مخالفت ڪئي. پر پوء ڪانگريس انھئ ڳالھ تي راضي ٿي ته هندوستان کي ڀلي ورهائجي. اڄ ”ھندو مهاسڀا" طرفان بيان جاري ٿيو ته ملڪ کي ورهائڻ بدران ورهاڱو چاهيندڙن سان ڳالهيون ڪري کين راضي ڪجي ته جيئن ورهاڱو نه ٿئي. 8.6.1950: علي محمد شاه راشدي فرنگي دور جي آخري ڏهاڪي ۾ انتهائي سرگرم ۽ نامور سياستدان ٿي رهيو. پاڪستان ٺھيو ته هن صحافت جي دنيا وسائي ۽ ڪيترو عرصو "پاڪستان نيوز پيپرس ايڊيٽرس ڪائونسل" جو صدر ٿيو. پر ڪانو مئا ڪونه هئا جو لولو حج تي پيو هلي. راشدئ خلاف وڏي تحريڪ هلي. تان جو اڄ ھن صدارت تان استعيفا ڏني. 8.6.1953: "راولپنڊي سازش ڪيس" ۾ ملزمن خلاف فيصلو آيو ته گورنر جنرل کي هزارين اپيلون ڪيون ويون ته ڏنل سزائن تي نظرثاني ڪري. [تان جو اڳتي هلي انھن سزائن تي عمل نه ٿيو] 8.6.1856: اولھ پاڪستان حڪومت ۾ قاضي فضل الله, مير علي احمد ٽالپور ۽ عبداستار پيرزادي کي وزير طور کنيون ويون. 8.6.1977: پي.اين.اي جي سيڪريٽري جنرل پروفيسر غفور احمد پڌرو ڪيو ته پي.ي.پي ۽ سندس پارٽئ وچ ۾ طئي ٿي چڪو آھي ته موجوده اسيمبليون جلد ٽوڙيون وينديون. [ ڀٽي جو تختو اونڌو ڪرڻ کان اڳ پي.پي.پي ۽ پي.اين.اي وچ ۾ سياسي مامرو گهڻي ڀاڱي حل ٿي چڪو هو. ] 8.6.1989: عوامي نئشنل پارٽئ وارن پيپلز پارٽئ سان سياسي ناتا ٽوڙي فيصلو ڪيو ته هاڻي آء.جي.آء وارن سان ياري رکبي. 8.6.1991: گهوٽڪئ وٽ تيزگام جو مال گاڏي سان ٽڪر ٿيو. هن حادثي ۾ 50 مسافر مري ويا. {8 جون تي جنم وٺندڙ ۽ وڇڙندڙ مشهور شخصيتون} [جنم ڏينهن:] 8 جون 1884ع سوامي ڄيٺانند عرف سوامي اچل پرساد ناٿاڻئ جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 8 جون 1932ع ليکڪ فدا سرهيو جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 8 جون 1936ع سماجي ورڪر واسديو موٽياڻي (ڪراچي / اجمير) جو جنم ڏينهن آهي. 8 جون 1954ع شاعر عبدالله عابد سنڌي جو ڏينهن آهي. 8 جون 1957ع ليکڪ مشتاق عباسي جو جنم ڏينهن آهي. 8 جون 1958ع ليکڪا پدمڻي ڪمل جو جنم ڏينهن آهي. [وڇوڙو:] 8 جون 1590ع مذهبي عالم مخدوم عباس پاٽائئ جي وفات ٿي. 8 جون 1908ع صحافي شيخ بابو محمد سليمان جي وفات ٿي.

Monday, 6 June 2022

Sindh in history today (7th June). By. Dr. Pathan

SINDH IN HISTORY TODAY (7th JUNE) 7th June BIRTH DATES 1. Gurdas Wadhwani (Hyderabad/Journalist/ birth 7th June 1911), 2. Kazi Abdul Wahab ‘Aziz; (Poet/ birth 7th June 1915), 3. Nooruddin ‘Roshan’ (Poet/ birth 7th June 1921), 4. Tikam Aftab (Poet/Poet/ birth 7th June 1938), 5. Gordhan ‘Madhosh’ (Poet/ birth 7th June 1942), 6. Abdul Hamid Soomro (Writer/1954), 7. Muhammad Aslam Chandio (Writer/ birth 7th June 1960), 8. Qadir Kandhar (Poet/ birth 7th June 1974), 9. Ibrahim Malah (Poet/ birth 7th June 1981) 7th June DEATH DATES 1. Qalandar Bux Dhorai (Politician/ death 7th June 1930), 2. Moulana Ali Muhammad Jamali (Religious Scholar/ death 7th June 1981), 3. Nisar Bazmi (Mirzapur/Poet/ death 7th June 2000), 4. Kashif Soomro (Shikarpur/Poet/ death 7th June 2012) 5. Rasool Bux Palijo (hyderabad/Political leader/death 7th June) 7th June EVENTS 1843: Mir Hussain Khan writes to the Court of Directors from Sasoor jail that I am separated from my country and relations, particularly from mother, who, worn out with years, cannot have long to live, and the few remaining years of her life will be shortened by separation from me; my betrothed too, and her parents, will grave for me, and I therefore hope that, with accustomed kindness and justice, you will, on duly considering my case, restore me with honour and dignity to my country and relations.(Reference: ‘Correspondence related to Sinde’, London) 1912: Young Husband, Commissioner, inaugurates ‘ Tahilram Khemchand Dharamshala’ in Karachi. Tahilram was eminent personality of Karachi. He entered Karachi Municipality in 1887 and became its president in 1896. He breathed his last at the age of 42 years. This Dharamshala has been named after him in recognition of his valuable services. It is situated at Harris road , costed 35 thousand rupees and is designed by Mea Sham Lee.(Reference: The Sindh Daily Gazette, Karachi, dt. 8.6.1912) 1919: Lal Ramditomal, Zamindar and Hon. Magistrate, Mirpurkhas sends telegram to the Bombay Govrnment showing his displeasure with Amir of Afghanistan on having unreasonable severed longstanding cordial relations with British Government. (Reference:Gazette Notification of Government of Bombay of same date) 1931: While addressing largely public meeting in Bardoli, Khan Abdul Ghaffar Khan says that the Hindus are the elder brothers, the Muslims are the younger brothers. The elder brother should take care of the younger brother. The two brothers shold march hand in hand towards the goal. (Reference: Indian Annual Register, Vol.1, 1931) 1933: Headed by Dr. Rabindranath Tagore, an influential body of leaders sends a cable to the Premier, the Lord President of the Council and Secretary of State urging the release of political prisoners. (Ref: Indian Annual Register, Vol.1.1933). 1947: All-India Muslim League and All-India Congress prepare a rough blue-print of the new states of Pakistan and India. (Ref: History of Freedom Movement) 1956: Red Shirt party is declared unlawful in west Pakistan (Ref: Newspapers) 1965: Noornal Amin is elected as the leader of opposition (Ref: Newspapers) 1966: Ten people are killed and several injured by police firing in the Narayangang area of East Pakistan. Violence erupts due to strike call by Awami League (Ref: Various Newspapers) 1972: Moulana Moudoodi completes ‘Tafhim-ul-Quran’. The work was started in 1942. 1977: Martial law is withdrawn from Karachi, Hyderabad and Lahore. PNA and PPP Government agree to hold polls in October, 1977. (Reference: Various Newspapers) 1979: PNA will extend cooperation to Zia-ul Haq, says Mufti Mahmood (Ref; Various Newspapers) 1992: Nine innocent people are killed in Jamshoro in the name of clean-up operation. Sindh border with India is called. (Ref: All Sindhi Newspapers) اريخ جو مطالعو ھڪ طرف اهو آئينو فراهم ڪري ٿو, جنهن ۾ اسان پنهنجي ماضئ جو چهرو ڏسي سگهون ٿا ته ٻئي طرف حالتن جي ڪورٽ ۾ قوم جي ڪيس وڙھڻ لاء شاهديون ۽ ثابتيون فراهم ڪري ٿو. پر تاريخ بينئ ۽ تاريخي مطالعي مان اسان اهي ٻئي ڪم نه ٿا وٺون. ان جي برعڪس پهريون ته اسان تاريخ پڙھئون ئي نه ٿا. پر جي پڙھون ٿا ته پنهنجي پسند جي تاريخ پڙهون ٿا. ان ڪري اسان جي سوچن ۽ لوچن جا ڪعبا قبلا درست نه ٿا ٿين ۽ اسان حالتون بدلائي نه ٿا سگهون. تاريخ هڪ ئي وقت تي "واقعن", "ادارن/تنظيمن/جماعتن" ۽ "شخصيتن" بابت جامع ۽ غيرجانبدارانه ڄاڻ ڏيندي آھي. ان ڪري آئون اهي ٽئي پهلو ڌيان ۾ رکي روزانو اوهان کي سنڌ جي تاريخ مان صدين جا ورق ڪڍي ٻڌائيندو آھي. مون ان لاء اڳ رڪارڊ ڪيل وڊيو ٽاڪ به شامل ڪندو آھيان ته جيئن اوهان کي اضافي تفصيلي معلومات ڏئي سگهان. پڙھو ۽ ڪڙھو, ٻڌو ۽ سوچيو. مان اوهان جي تاريخ جو ڪيس اوهان جي ئي ڪورٽ ۾ پيش ڪريان ٿو. *************** توجه طلب واقعا *************** 7.6.1843: جنگي قيدئ مير حسين خان ساسور جيل منجهان ايسٽ انڊيا ڪمپنئ جي ڪورٽ آف ڊائريڪٽرس کي درخواست موڪلي ته مون کي بي گناه قيد ڪيو ويو آھي ۽ مان فرنگي فوج يا نمائندن سان ڪڏهن به ڪا اختلافي ڳالھ نه ڪئي هئي. هاڻي سنڌ ۾ منھنجي جيجل ماء مون لاء هنجهون هاري سخت بيمار ٿي پئي آھي. مون کي آزاد ڪري موڪل ڏيو ته مان پنهنجي ملڪ موٽي وڃان. 7.6.1912: ينگ هسبنڊ, سنڌ جي اڄ ڪراچئ ۾ ”ٽھلرام کيمچند ڌرم شالا" جو افتتاح ڪيو. هئرس روڊ تي ٺاهيل هن ڌرمشالا جي جڙڻ تي 35 هزار روپيا خرچ آيو. ٽهلرام کيمچند, جنهن جي نالي تي هي ڌرمشالا قائم ڪيو ويو, سو 1887 ۾ ڪراچئ ميونسپالٽئ جو ميمبر ۽ 1896 ۾ ان جو صدر ٿيو هو. هن 42 سالن جي ڄمار ۾ ھئ جهان ڇڏيو. 7.6.1919: هن دور ۾ افغانستان جي امير هند سرڪار سان لاڳاپا ٽوڙيا هئا. افغانستان جي اها ڳالھ فرنگي سرڪار جي ڪيترن وفادارن کي پسند نه آئي. ڪن سرڪار کي آڇ ڏني ته جيڪڏهن افغانستان جنگ ٿو ڪري ته اسان پنهنجا ماڻھون ڏينداسين, جيڪي محاذ تي هند سرڪار جا ساٿي سپاهي ٿي وڙھندا. ڪن سرڪاري وفادارن ممبئي سرڪار کي ٽيليگرام موڪلي افغانستان جي مذمت ۽ فرنگي حڪومت سان يڪجهتي ڪئي. اڄ اهڙو ٽيليگرام ميرپورخاص منجهان زميندار ۽ آنرري ماجسٽريٽ لال رامڏني مل سرڪار کي موڪليو. 7.6.1931: بڙودلئ ۾ عوامي ميڙاڪي کي خطاب ڪندي خان عبدالغفار خان چيو ته هندوستان ۾ ھندو ۽ مسلمان, ٻئي هڪ ٻئي جا ڀائر آھن ۽ ھڪ ڌرتئ ماتا جو اولاد آھن. ھندو وڏو ڀاء آهي ۽ مسلمان ننڍو ڀاء آھي. وڏي ڀاء تي فرض آھي ته ننڍي ڀاء جي پرگهور لهي. 7.6.1947: مسلم ليگ ۽ ڪانگريس پيپر ورڪ شروع ڪيو ته ڪهڙيون ڪهڙيون رياستون انڊيا يا پاڪستان ۾ شامل ڪبيون. 7.6.1956: پاڪستان ۾ خان عبدالغفار خان جي "ريڊ شرٽ پارٽئ“ تي پابندي مڙھي وئي. 7.6.1966: نارائڻ گنج اوڀر پاڪستان ۾ عوامي جلوس تي پوليس فائرنگ ڪئي. ڪيترا ماڻھون ڦٽي پيا ۽ ٻه ڄڻان مري پيا. 7.6.1977: ڀٽي حڪومت ڪراچئ, حيدرآباد ۽ لاهور مان مارشل لا هٽايو. پي.اين.اي ۽ پي.پي.پي وچ ۾ طئي ٿيو ته آڪٽوبر ۾ اليڪشن ڪرائبي. ٻئي ڌريون سياسي خلفشار جي نبيري طرف وڌيون. پر.... 7.6.1992: سنڌ جون انڊيا سان لڳندڙ سرحد تي ڪڙو چاڙھيو ويو. ڄام شوري ۾ ”ڪلين اپ آپريشن" جي نالي ۾ بيگناه 9 سنڌي ماريا ويا. *************** {7 جون تي جنم وٺندڙ ۽ وڇڙندڙ مشهور شخصيتون} [جنم ڏينهن:] 7 جون 1823ع سگهڙ الهداد خان صوفي لغاري جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 7 جون 1915ع صحافي گرداس واسواڻي (حيدر آباد) جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 7 جون 1915ع شاعر قاضي عبدالوهاب عزيز جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 7 جون 1921ع شاعر نور الدين روشن جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 7 جون 1938ع شاعر ٽيڪم مٺارام آسوداڻي آفتاب جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 7 جون 1954ع ليکڪ عبدالحميد سومرو جو جنم ڏينهن آهي. 7 جون 1960ع ليکڪ محمد اسلم چانڊيو جو جنم ڏينهن آهي. 7 جون 1966ع ليکڪ ۽ صحافي امين لغاري جو جنم ڏينهن آهي. 7 جون 1974ع ليکڪ قادر ڪنڌر جو جنم ڏينهن آهي. 7 جون 1976ع ليکڪ گل محمد خاصخيلي (جهڏو) جو جنم ڏينهن آهي. 7 جون 1982ع ليکڪ ابراهيم ملاح جو جنم ڏينهن آهي. [وڇوڙو:] 7 جون 1930ع سياستدان قلندر بخش ڍورائي جو لاڏاڻو ٿيو. 7 جون 1981ع مذهبي اسڪالر ۽ فريڊم فائيٽر مولوي محمد علي جمالي جو انتقال ٿيو. 7 جون 2000ع حافظ محمد ڪامل مهيسر انتقال ڪري ويو. 7 جون 2012ع ليکڪ ڪاشف سومرو (شڪارپور) جو انتقال ٿيو. 7 جون وفات رسول بخش پليجو

Saturday, 4 June 2022

Sindh in History (June 5,)

SINDH IN HISTORY TODAY (5th JUNE) 5th June BIRTH DATES 1. Muhammad Akram Pirzado (Sukkur/Sajadahnasheen/ birth 5th June 1907), 2. Doulatram Kewalram (Kotri > Ajmer/Social Worker/ birth 5th June 1913), 3. Hari ‘Dilger’ (Larkano > Gujrat/Poet/ birth 5th June 1916), 4. Ali Nawaz Wafai (Karachi/Journalist/ birth 5th June 1925), 5. Deel Sharma (Thatt > Ulhasnagar/Singer/ birth 5th June 1941), 6. Nathanraj Soni (Tando Adam > Jaipur/Singer/ birth 5th June 1946) 7. Faiz Muhammad Dayo (Nasirabad/Folklore Poet/ birth 5th June 1954), 8. Gurmukh Motwani (Nagpur/Actor/ birth 5th June 1955) 9. Abdul Shakoor Nizamani (Karachi/Journalist/ birth 5th June 1957), 10. Deedar Siyal (johi/Journalist/ birth 5th June 1965). 5th June DEATH DATES 1. Anban Shaikh (Poet/1980), Ishaq Rahi (Mehar/Poet/ death 5th June 1994). 5th June EVENTS 1838: Colonel Pottenger writes to Mir Rustam Khan informing him that Government of India will not make any application to Maharaja Ranjeetsing for restoration of Muzaree district and Rojhan until Moulvi Naseeruddin was seized and his followers driven out of Sindh. 1916: The meeting of the ‘Karachi Citizens’ Association’ is hold to chalk out annual schedule of its activities. It is also decided to raise ‘ Gokhale Memorial Fund’. 1945: The Council of the Sindh Muslm League passes resolution urging the All-India Muslim League to revise its policy and transfer control of the Assembly Party from the Central Parliamentary Board to the Provincial leagues. 1947: The Viceroy of India invites seven leaders and discuss with them the setting up of a ‘Partition Committee’. 1950: Nine members of PNEC resign in protest and demand resignation of Pir Ali Muhammad Shah Rashdi as its chairman. 1954: Five hundred thirty two politicians and political activists are arrested in East Pakistan. This action is followed by soon after the imposition of the Governor rule. 1959: Pakistan and Iran exchange instruments of ratification on the boundary agreement. 1960: Fatima Jinnah demands constitution for the country. We must not set an example of a nation without constitution, she says. 1970: Shaikh Mujeeb is elected as the President of Wast Pakistan Awami League. The stage is set for a big change. 1973: International Court of Justice takes up case of transfer of POWs and India boycotts the proceedings. 1977: Curfew is withdrawn from Karachi and Hyderabad. Both cities played anti-PPP role and indicated big division of hearts and minds. 1989: Pakistan mourns the death of the greatest revolutionary leader of our times- Imam Khumeni of Iran. 1993: The ANP and PML file a writ petition in Peshawar High court challenging the dissolution of the NWFP Assembly. آئون وڊيو ٽاڪ ذريعي سال ڏيڍ کان ٽالپورن جي دور کان وٺي ويندي موجوده دور تائين واقعن, افراد ۽ ادارن (پارٽين/ جماعتن/تنظيمن) بابت اها معلومات فراهم ڪندو اچان ٿو, جيڪا اڳ ڪتابن ۾ ڪانه آئي آھي ۽ جيڪا اسان جي ذھنن جا در به کڙڪائي ٿي. *.تاريخ ٻڌائي ٿي ته ڌارين سدائين پنهنجي مفادن خاطر دوستئ جو ڍونگ رچايو. مدد جا دلاسا ڏنا, پر مدد نه ڪيائون. * تاريخ ٻڌائي ٿي ته اسان جي حاڪمن اختيار جي لٺ سان سياسي حريفن جا مٿا ته ڦاڙيا, پر ان کي معاشري بدلائڻ لاء ڪم نه آندو. * تاريخ ٻڌائي ٿي ته ان جي نظرن ۾ "ورهاڱي" ۽ ”آزادئ" جو مطلب ۽ فرق ٻه الڳ اصطلاح آھن. انھئ روشنئ ۾ اسان ڪهڙي منزل ماڻي آھي؟ انھن ڳالهين جون شاهديون ۽ ثابتيون وڊيو ٽاڪ ۾ آھن. وڊيو ٽاڪ ۾ اڃا وڌيڪ معلومات به آھي. اهو ڏسو, ٻڌو ۽ يوٽيوب تي سبسڪرائيب ڪريو. اقتدار جي جنگ نالي جيڪا وبا پکڙي آھي, ان کان پاڻ بچايو. ڇوته اها عوام جي مفادن لاء جنگ ناهي. سنڌ کي سياسي ۽ قومي حوالي سان شخصيت-پرستئ ۽ قبر-پرستئ کان بچايو. وڊيو ٽاڪ مان ڪي واقعا هي آهن: 5.6.1838 پاٽينجر اڄ خط لکي مير رستم خان اڳيان شرط رکيو ته جيسيتائين اوهان مولوي نصيرالدين کي گرفتار نه ٿا ڪريو ۽ سندس پوئلڳن کي سنڌ مان نه ٿا تڙيو, ان وقت تائين اسان رنجيت سنگ کي روجهاڻ واري پرڳڻي ڦٻائڻ کان ڪونه جهلينداسين. 5.6.1838 *. رنجيت سنگ جي ديوان جي پاٽينجر سان ملاقات ٿي. کيس رنجيت سنگ لاء خط ۽ سوکڙيون ڏنيون ويون. * مير صوبدار خان ۽ مير شير محمد خان کي ڪمپني حڪومت طرفان منظور ڪيل معاهدا ڏنا ويا. 5.6.1945 آل انڊيا مسلم ليگ پارٽئ جي گرفت مضبوط رکڻ لاء صوبن جي مسلم ليگ ميمبرن کي سڌو سينٽرل پارليامينٽري بورڊ ھيٺ رکيو هو. اڄ سنڌ مسلم ليگ جي ڪائونسل ٺهراء پاس ڪري آل انڊيا مسلم ليگ کي گذارش ڪئي ته اهو ڪنٽرول صوبائي مسلم ليگ حوالي ڪريو. 5.6.1947 هندستان جي وائسراء دعوت ڏئي ستن مکيه سياستدانن کي گهرائي هن سان "ورهاڱي واري ڪميٽي" ٺاهڻ بابت ڳالھ ڪئي. 5.6.1954 اوڀر پاڪستان ۾ 532 سياستدان ۽ ورڪر گرفتار ڪيا ويا ۽ اهڙي قدم کڻڻ کان ڪجھ وقت پوء اتي صدارتي راڄ لاڳو ڪيو ويو. 5.6.1977 پي اين اي وارن سان ڳالهين جي ماحول کي سازگار بنائڻ لاء ڀٽي حڪومت ڪراچي ۽ حيدرآباد مان ڪرفيو هٽايو *************** {5 جون تي جنم وٺندڙ ۽ وڇڙندڙ مشهور شخصيتون} [جنم ڏينهن:] 5 جون 1907ع بزرگ محمد اڪرم پيرزادو جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 5 جون 1925ع ليکڪ ۽ صحافت سان تعلق رکندڙ علي نواز وفائي (ڪراچي) جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 5 جون 1954ع شاعر فيض احمد فيض دايو جو جنم ڏينهن آهي. 5 جون 1955ع اداڪار گرمک موٽواڻي (ناگپور) جو جنم ڏينهن آهي. 5 جون 1957ع صحافي عبدالشڪور نظاماڻي (ڪراچي) جو جنم ڏينهن آهي. 5 جون 1965ع صحافي ديدار سيال (جوهي) جو جنم ڏينهن آهي. 5 جون 1979ع صحافي مشتاق سرڪي جو جنم ڏينهن آهي. [وڇوڙو:] 5 جون 1942ع مشهور لوڪ ڳائڻي جيوڻي ٻائئ جي وفات ٿي. 5 جون 2000ع تي بزرگ پير احمد شاهه ذاڪري(سڪرنڊ) جو لاڏاڻو ٿيو.

Friday, 3 June 2022

Sindh in History ( June 4, )

SINDH IN HISTORY TODAY (4th JUNE) 4th June BIRTH DATES 1. Jethalal ‘Naresh’ (Karachi >Mumbai/Poet/ birth 4th June 1936), 2. Mohsan Kakrai (Poet/1937), Mansoor Halai (Poet/ birth 4th June 1939), 3. Dr.Muhammad Suleman Shaikh (Hala/Founder SGA/ birth 4th June 1942), 4. Abid Mazhar (Poet/1953), Arif Jhatyal (Allah Bux/Writer/ birth 4th June 1986). 4th June DEATH DATES 1. Bhai Dhramdas (Saint & Poet/ death 4th June 1947) 4th June EVENTS 1843: The Government of India approves the plan of Sindh Governor, Chales Napier regarding re-opening the ancient communications between the Indus and Nara. 1857: The Government of Bombay allows Sindh Commissioner to provide accommodation to Port Officer at Manora. 1924: A big public meeting and party meeting of Sindh Jamiat-Ul-Ulema is held at Sukkur with Moulana Taj Mahood Amroti in chair. 1936: Sindh Labour Party is formed at Karachi and Dr.Tarachand Lalwani is elected its president. 1939: Sj.Subhas Chandra Bose, addressing the Pabna District Political Conference at Hetampur says that the Forward Block in Congress is the product of historical necessity and it has been born at the right time and in the proper manner. If this task had been postponed or delayed, the internal crisis of the Congress Party might have appeared at a time when the external crisis was overtaking us. 1947: The Working Committee of the All-India Muslim League discusses and accepts the plan fot the transfer of power. 1948: Khan Abdul Ghaffar is arrested and the Government justifies its action against Hussain Shaheed Sahawardi on the plea that he wanted to include East and West Bengal in Indian Union. 1949: Punjab Communist Party demands Government not to support Burma. 1955: Major General Iskandar Mirza, Interior Minister, joins Pakistan Muslim League. 1960: Moula Bux Soomro is disqualified to take part in politics for six years. 1963: Therhi, the village in Khairpur witness terrible clashes between two rival religious groups. Sixty six are injured and some number is killed. 1968: National Assembly adopts ‘Ex-States’ Nawabs’ Pension Bill’. Ex-Ruler of Khairpur to get Rs.100000 Annual pension. 1970: Mumtaz Doultana believes that some political parties of Pakistan are getting foreign financial support and he demands action against them. 1972: Thirteen prisoners are killed and more 35 injured in police firing in Sukkur Central Jail. هر ڪو ڏينھن اهڙن واقعن سان ڀريو پيو آھي, جيڪي اسان کي سوچڻ تي مجبور ڪن ٿا. مثال ٽالپورن جي دور ۾ ڌارين/ فرنگين ميرن کان ٻيٽ ۽ شھر ڦريا ۽ سنڌ جا حصا ڪري ڪي پنهنجن دوستن کي ڏنا. جيئن بهاولپور جي نواب کي ڀنگ ڀاڙا ڏنائون. تاريخ اسان کي هوشيار ڪري ٿي ته ڌارين/دشمنن کان پاڻ بچائجو ۽ سنڌ بچائجو. تاريخ اسان کي اهو به ٻڌائي ٿي سنڌواسين ماضئ ۾, خاص طور تي 1936 کان پوء سياسي پارٽين ٺاهڻ ۾ ھڪ ٻئي سان مقابلو ڪيو ۽ گوء ڪئي. پوء گهڻين پارٽين عوام کي منجهائي ڇڏيو. انھن ڳالهين جون شاهديون اڄوڪي وڊيو ٽاڪ ۾ موجود آھن. جن واقعن جي پس منظر ۽ پيش منظر تي تفصيل سان ڳالهايو اٿم, انهن مان ڪي هي آهن: 4.6.1840 ڪمپني حڪومت جي گورنر جنرل پنهنجي سنڌ واري پوليٽيڪل ايجنٽ پاٽينجر کي لکيو ته حيدرآباد واري مير نصير خان ۽ خيرپور واري مير رستم خان جا رويا ۽ انداز چيڙائڻ جهڙا آھن. اسان کي سکر ۽ بکر تي گرفت رکڻي پوندي ۽ بهاولپور واري خان کي خيرپور رياست مان پرڳڻو ڏيڻو پوندو. ان سان هڪ دوست مضبوط ۽ خوش ٿيندو ۽ مير ڪمزور ٿيندا. 4.6.1843: قديم زماني ۾ ناري ۽ سنڌوندئ وچ ۾ آبي آمدرفت ٿيندي هئي. فرنگي حڪومت انھئ کي ٻيهر کولڻ لاء سنڌ جي گورنر جي تجويز تي سوچڻ ۽ مدد ڪرڻ جو فيصلو ڪيو ۽ عمر ڪوٽ تائين پاڻي پهچائڻ کي انھئ منصوبي جو حصو بڻايو. 4.6.1924: سکر ۾ ”جميعت العلماء“ طرفان وڏو سياسي جلسو ٿيو, جنهن جي صدارت مولانا تاج محمود امروٽئ ڪئي. ياد ته ”خلافت تحريڪ" جي غير فعال ٿيڻ کان پوء ”جميعت العلماء“ ديني عالمن جي مقبول پارٽي بڻجي وئي ۽ مولانا محمد صادق کڏي واري, حڪيم فتح محمد سيوهاڻئ ۽ مولانا دين محمد وفائئ ۽ مولانا تاج محمود امروٽئ هن پارٽئ کي مقبول بڻايو. 4.6.1936 ڊاڪٽر تاراچند لالواڻئ جي ڪوششن سان اڄ ڪراچئ ۾ ”سنڌ ليبر پارٽي" ٺاهي وئي. سنڌ جي ممبئي کان الڳ ٿيڻ کان پوء سنڌ ۾ نئين سر سياسي صفبندي ٿي. ھن پارٽئ جو قيام به انھئ سلسلي جي ڪڙي آھي. 4.6.1955 اسڪندر مرزا هن کان اڳ وڏي فوجي رتبي جو ملڪ هو, ان کان سواء ملڪ جو گهرو معاملن وارو وزير به ٿيو. اڄ وري پاڪستان مسلم ليگ ۾ به شامل ٿيو. مطلب سڀ دڳ جهلي بيهڻا آھن ۽ ڪنھن کي وٿي ڏيڻي ناهي. 4.6.1960: پاڪستان ٺهڻ کان وٺي, پندرهن ويهن سالن ۾ سنڌ جي سياستدانن جي وڏي تعداد انڪوارئ, نااهلئ يا جيل جي سزا ماڻي. اڄ ايبڊو هيٺ مولابخش سومري کي ڇھ سال سياست کان نااهل ڪيو ويو. 4.6.1963 خيرپور جي تاريخ ۾ اڄ ھڪ ڪاري ڏينھن جو اضافو ٿيو. ٺيڙھئ ۾ مسلمان مسلمانن سان وڙھيا. خون به ٿيا ۽ کوڙ زخمي به ٿيا. سنڌ ۾ سني شيعي اختلاف ۽ جهيڙي جو هي وڏو واقعو هو. 4.6.1969: انڊيا ۽ پاڪستان رڻ ڪڇ جي وارثئ تي جنگي چڪريون کاڌيون ۽ پوء بين الاقوامي مصالحتي ڪوششن جي نتيجي ۾ مامرو حل ٿيو. اڄ ٻنھي ملڪن وچ ۾ رڻ ڪڇ جي نقشي تي دستخط ڪيا ويا. 4.6.1970 پنجاب جي مشهور سياستدان دولتانه چئي ٿو ڏئي ته پاڪستان جي ڪيترين سياسي پارٽين کي ٻاهرين ملڪن مان مالي مدد ملندي آھي. 4.6.1972: سکر جيل ۾ قيدين ۽ پوليس وچ ۾ جهيڙو ٿيو. 13 قيدي مري ويا ۽ 35 ڦٽي ٿيا. 4.6.2009: سنڌي ادبي سنگت, عوامي تحريڪ ۽ ٻين تنظيمن ڪٿي گڏجي ته ڪٿي الڳ الڳ سنڌ ۾ ڌارين جي آبادڪارئ خلاف جلوس ڪڍيا. وڊيو ٽاڪ ۾ اڃا گهڻو ڪجھ آھي. ڏسو,ٻڌو, شيئر ڪريو ۽ يوٽيوب تي سبسڪرائيب ڪريو. *************** 4 جون تي جنم وٺندڙ ۽ وڇڙندڙ مشهور شخصيتون [جنم ڏينهن:] 4 جون 1906ع ليکڪ دادا تيرٿ داس هوتچند واڌواڻئ جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 4 جون 1936ع گلوڪار ڄيٺالال نريش (ڪراچي / بمبئي) جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 4 جون 1942ع سماج سڌارڪ ڊاڪٽر محمد سليمان شيخ جو جنم ڏينهن آهي. 4 جون 1954ع ليکڪ ۽ اداڪار ارباب ڇڄڙو جي پيدائش جو ڏينهن آهي. [وڇوڙو:] 4 جون 1947ع صوفي شاعر ڀائي ڌرمداس جي ديهانت ٿي. 4 جون 1999ع ليکڪ ڪمال الدين سولنگي جو لاڏاڻو ٿيو.

Thursday, 2 June 2022

Sindh in History( June 3, 2022)

SINDH IN HISTORY TODAY (3rdJUNE) BIRTH DATES: ‘Sam’ AmbratraiJaisinghani (Tayab/Poet/ birth 3rd June 1903), Muhammad UsmanDiplai (Diplo >Hyderabad/Journalist, Writer & Freedom Fighter/ birth 3rd June 1908), Ismail bin Wasif (Hyderabad/Poet/ birth 3rd June 1931), Rahim Bux Memon (Hyderabad/Educationist/ birth 3rd June 1936), Agha Shahabuddin (Educationist/ birth 3rd June 1939), Shamisuddin ‘Sabir’ (Poet/ birth 3rd June 1952), KaziQamar (Naudero/Writer/ birth 3rd June 1954), Din Muhammad ‘Dinal’ (Badah/Poet/ birth 3rd June 1954), GhulabGulAbro (Writer/ birth 3rd June 1981). DEATH DATES: Akhund Muhammad Bachal (Poet/ death3rd June 1862), Molvi Muhammad Suleman ‘Waiz’ (Religious Scholar & Freedom Fighter/ death3rd June 1948), Dr.Atta Muhammad ‘Hami’ (SohoKanasra/Scholar & Poet/ death3rd June 1982) EVENT: 1936: Lahore merchants express their apprehension about Pandit Nehru’s Socialist doctrine and vainly endeavoured to persuade him that his propengada is inopportane. 1947: The Transfer of power plan is accepted by big parties and their leaders. It is announced and broadcasted by All-India Radio. 1948: It is beginning of unique era and provinces those took part in the Pakistan Movement are mishandeled politically. Ex-Premier of the United Bengal, Hussain ShaheedSarwardi is arrested. Investigations into 56 allegations leveled against Ex-Chief Minister of Sindh, Muhammad AyubKhuhro are started. 1949: Now Pakistan has its onw currency, therefore the coin of One Rupee of united India will not be curreny more in the country. 1956: PMAs of the West Pakistan Assembly to get Rs.300 per month as allowance. 1963: Two killed in Lahore riots, military is called to maintain law and order situation. 1970: Stage is set to abolish ‘One-Unit’. Government completes its paper work. 1971: Ayub is responsible to create critical conditions in East Pakistan with the result that people were pushed to anti-Pakistan camp. Says Z.A.Bhutto. 1977: PNA & PPP Government talks start. Section 144 is withdrawn and leaders are released. Sindh in History Today (3rd June). Research & Video Talk by Dr.Pathan. تاريخ قوم جي عوام, حڪمرانن ۽ ڌارين جي نفسيات جو هڪ مستند رڪارڊ آهي. ان مان اها به خبر پوندي آھي ته حالتون ماڻھن کي بدلائينديون آھن يا ماڻھون حالتن کي بدلائيندا آھن. سنڌ جي تاريخ ٻڌائي ٿي ته عام ۽ حڪمرانن جي سوچن ۽ لوچن ۾ زمين آسمان جو فرق رهيو آھي. ان جو فائدو سنڌ-دشمنن کي مليو, جن سنڌ جا پرڳڻا سنڌ مان ڪاٽي ورتا ۽ عوام جي پيرن هيٺان ڌرتي ڇڏرائي. ڪشمير تائين پکڙيل سنڌ ڪٽبي وڍبي اڄوڪي دور تائين پهتي آھي. گذريل زماني ۾ ڇڙ و ڇڙ عوام پنهنجي سوچ سان ويڙھاند ڪئي ۽ ڌارين کي ڏينھن جا تارا ڏيکاريا. پر پنهنجا جو پراون سان گڏ هئا, ان ڪري گهربل قومي نتيجا ڪو نه نڪتا. اڄوڪي دور ۾ اڻ-ڳڻيون پارٽيون عوام کي پليٽفارم مهيا ڪيو آھي. انھن وٽ جلوس ڪڍڻ ۽ ڪانفرنسن ڪرائڻ کان سواء مسئلن جي حل جو ٻيو چارو ڪونهي. سنڌ جي هر دور جي ڪهاڻي ( تاريخ) ساڳي آھي. ٽالپورن,انگريزن ۽ اسان جي دور جي صورتحال ساڳي آھي. تصديق ۽ شاهدئ لاء اڄوڪو منھنجو وڊيو ٽاڪ ڏسو. *************** 3.6.1839: ڪمپني حڪومت جو گورنر جنرل پنهنجي سيڪريٽرئ هٿان ايسٽ وڪ کي هدايت ڪري ٿو ته تون مير رستم علي خان ۽ مير مبارڪ خان کي شاه شجاع کي ڏن ڏيڻ بابت پنهنجي طرفان اها پڪ نه ڏي ته هو ڏن ڏيندا ته شاه شجاع سندن ملڪ يا ملڪ جي حصي جي وارثئ تان هٿ کڻندو. سڄو مامرو پوليٽيڪل اسسٽنٽ کي طئي ڪرڻ ڏي. هو ئي اسان جي هدايتن مطابق انھن ٻنھي ميرن کان ڏن گهرندو ۽ انھن کي شاه شجاع جي حڪمت عملي ٻڌائيندو. 3.6.1852: ممبئي سرڪار سنڌ جي ڪمشنر جي گذارش مڃي ۽ اجازت ڏني ته ڪراچئ کان جيڪب آباد تائين روڊ ٺھرايو وڃي. [ذھن ۾ رکڻ جي ڳالھ اها آھي ته فرنگين جو سنڌ جي ترقئ لاء ڪو هنيانء ڪونه پيو ڦاٽي. هنن کي پرماريت جي اصول تي قائم ٿيل حڪومت کي بچائڻ لاء پنهنجئ فوج کي ڪن هنڌن تي تڪڙي پهچائڻ لاء روڊ رستا ٺھرائڻا هئا. 3.6.1944: منوهرداس ڪوڙومل جي صدارت هيٺ ڪراچئ جي شرناگتي هال ۾ ليکڪن جي گڏجاڻي ٿي. ان ۾ ڏيارام وسڻ مل, سوڀراج فانئ, آسانند مامتورا, ڄيٺمل پرسرام ۽ نوجوان شاگرد ليکڪن مان امر ٻڌاڻي, پريم جوتسنگ ۽ ڀڳوان ٿڌاڻئ شرڪت ڪئي. انھئ گڏجاڻئ ۾ ”سنڌو ساهت ڪلب" نالي ادبي تنظيم ٺاهي وئي ته جيئن وڏين شخصيتن جا ڏينھن ملهائجن ۽ ادبي موضوعن تي ليڪچر ڪرائجن. 3.6.1947: گڏيل هندستان جي وڏين سياسي پارٽين "اقتدار منتقل ڪرڻ وارو برطانوي منصوبو" قبول ڪيو. 3.6.1948: پاڪستان قائم ٿئي کي هڪ سال به ڪونه ٿيو جو جن صوبن ۽ شخصيتن پاڪستان تحريڪ ۾ مثالي ڪم ڪيو, تن خلاف وٽ پڪڙ شروع ٿي. سنڌ جي سابق وڏي وزير محمد ايوب کهڙي ۽ يونائيٽيڊ بنگال جي سابق وڏي وزير حسين شھيد سهروردئ خلاف سخت قدم کنيا ويا ۽ انڪواريون شروع ڪرايون ويون. اڄ سهروردئ کي ٻڌو ويو ته مٿس 56 الزام هڻي انڪواري ويهاري وئي. 3.6.1959: اولھ پاڪستان جي گورنر جاچ-ڪميٽي جوڙي ته جيئن اها سابق وزيرن ۽ ميمبرن طرفان ڪيل ڪرپشن جي جاچ ڪري. اقتدار ڌڻين کي مخالف سياستدانن کي سوڙھي ۽ بڇڙي ڪرڻ کان سواء جهڙوڪ ٻيو ڪم هئو ئي ڪونه. 3.6.1975: سنڌ ۾ ٻوڏ وڏي تباهي آندي. اڄ دهشت ڀريئي درياه ڪيترا ڳوٺ ٻوڙي ڇڏيا. 3.6.1977: ملڪ مان 144 قلم ھٽايو ويو ۽ مخالف ڌر/پي.اين.اي جي ٻڌل ماڻھن کي آزاد ڪيو ويو ۽ انهئ ماحول ۾ ڀٽي جي حڪومت ۽ مخالفن وچ ۾ ڳالهيون شروع ٿيون. *************** {3 جون تي جنم وٺندڙ ۽ وڇڙندڙ مشهور شخصيتون} [جنم ڏينهن:] 3 جون 1903ع شاعر سامي امرتراءِ جئي سنگهاڻي جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 3 جون 1908ع صحافي ۽ ليکڪ محمد عثمان ڏيپلائئ جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 3 جون 1931ع شاعر اسماعيل بن واصف (حيدر آباد) جو جنم ڏينهن آهي. 3 جون 1939ع ليکڪ آغا شهاب الدينجي پيدائش جو ڏينهن آهي. 3 جون 1952ع شاعر شمس الدين صابر جو جنم ڏينهن آهي. 3 جون 1953ع ليکڪ قاضي قمر (رتوديرو) جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 3 جون 1954ع شاعر دين محمد دينل (باڊهه) جو جنم ڏينهن آهي. 3 جون 1959ع سياستدان زاهد علي ڀرڳڙي (حيدر آباد)جو جنم ڏينهن آهي. [وڇوڙو:] 3 جون 1862ع اسڪالر آخوند محمد بچل جو لاڏاڻو ٿيو. 3 جون 1948ع مذهبي اسڪالر مولوي محمد سليمان واعظ جو لاڏاڻو ٿيو. 3 جون 1982ع شاعر، محقق ۽ استاد ڊاڪٽر عطا محمد حامي(خيرپور) وفات ڪري ويو. 3 جون 1989ع مذهبي اڳواڻ ۽ انقلابِ ايران جي رهنما آيت الله خمينئ جو لاڏاڻو ٿيو. 3 جون 1998ع سگهڙ محمد ملوڪ عباسئ جو انتقال ٿيو. 3 جون 2003ع اداڪار، هدايتڪار ۽ شاعر نياز ڀٽو کي قتل ڪيو ويو. 3 جون 2005ع راڳي ٻڍو فقير انتقال ڪري ويو.

Wednesday, 1 June 2022

Sindh in History ( June 2, 2022)

SINDH IN HISTORY TODAY (2nd JUNE) 2nd June BIRTH DATES 1. Haji Muhammad Shah (Matiari/Saint/ birth 2nd June 1891), 2. Jhamatmal Bhawnani (Hyderabad/Writer/ birth 2nd June 1905), 3. Ghumansingh Dayaram (Nawabshah >Ajmir/Political Activist/ birth 2nd June 1921), 4. Ghulam Khan ‘Gohar’ (Poet/ birth 2nd June 1936), 5. Vasdev Nirmal (Karachi > Mumbai/Poet/ birth 2nd June 1936), 6. Muhammad Chhutal (Folklore Poet/ birth 2nd June 1941), 7. Ruki Punjabi (Writer/ birth 2nd June 1944), 8. Gul Muhammad Jakhrani (Sardar Malguzaar Jakhrai /Writer & Politician/ birth 2nd June 1957), 9. Ayub Gad (Larkano/Poet & Artist/ birth 2nd June 1960) 2nd June DEATH DATES 1. Muhammad Hassanjan Sarhandi (Saint/ death 2nd June 1946), 2. Tahalram Panjwani (Writer/ death 2nd June 1946), 3. Haji Imam Bux Jatoi (Jatoi/Politician & Poet/ death 2nd June 1956). 2nd June EVENTS 1838: Colonel Pottenger send request to Mir Noor Muhammad Khan that some boats coming from Punjab had been stopped and plundered at place called ‘Bakee Pattung’ by sepoys of Mir Ali Murad son of Mir Sobdar Khan and that act was direct breach of treaty . it was in interests of both the Governments that measures should be taken without delay for the punishment of the culprits. 1904: Philosopher, Social worker & Man of letter Diwan Dayaram Gidumal establishes ‘The Industrial Association’ at Hyderabad so as to promote home-industry and enhance industrial know-how. 1917: The Citizens’ Association of Hyderabad celebrates its second anniversary. It is presided over by Seth Harchandrai Vishindas and speakers of the occasion are Karamchand Gurmukhdas, Gopaldas Jhamatmal,Jethmal Parsram and Santdas Mangharam. 1929: 8th Annual Session of the Sindh Students’ Conference starts under the presidency of G.N.Gokhale. 1939: Twenty influential Muslim leaders, including the Premiers of Bengal and Punjab, suggest voluntary renunciation by Shias and Sunis of the right claimed by them to public recitation of the Tabarra and Madah-e-Sahaba, respectively. Such renunciation, the leaders urge, would offer a reasonable basis for an honorable settlement. 1948: Pakistan Newspapers’ Editors Council (PNEC) condemns Government restrictions on ‘Al-Waheed’ and ‘Sindh Observer’. 1950: More than 2031000 migrants have reached from India to Sindh. Very serious differences are emerged between Sindh and Central Governments. General impression in Sindh is taking place that they are being converted into minority and their social setup is being destroyed with intentions. They are not against migration of victimized Indian Muslims, but there should be equal distribution and settlement amongst all provinces. 1951: Reforms Committee recommends Provincial status for Baluchistan. 1955: For the first time perhaps in the history of Pakistan, a lady is hanged in Gujrat Jail for murder. 1958: Feroz Khan Noon, Prime Minister of Pakistan blames Khan Abdul Ghaffar Khan that he is opposing ‘One-Unit’ because, he wants to create ‘Pakhtonistan’. 1966: Opposition demands lifting of Emergency and condemns ‘Tashkant Declaration’. 1971: India is training 30,000 anti-Pakistanis from East Pakistan, discloses Pakistan. 1973: Pir Pagaro wants to see me killed, blames Jam Sadiq Ali, Sindh Minister for Local Bodies. 1979: Ghous Bux Bizenjo is elected President of newly formed Pakistan National Party (PNP). Dr Pathan: Sindh in history today (2nd June). 2.6.2022 تي ڊاڪٽر در محمد پٺاڻ دعائن, سلامن ۽ نيڪ تمنائن سان گڏ اوهان جي حضور ۾ حاضر ٿيو آھي ته جيئن ٽالپورن, انگريزن ۽ موجوده دور جي چونڊ ”واقعاتي تاريخ" جا ڪي ورق ٻڌائي ۽ ولادتن خواه وفاتن جي معلومات ڏئي. اهو اسان جي علمي ادبي تاريخ ۾ ڪونه ٿيو آھي ته ڪو سالن کان وٺي, ڪنهن ناغي کان سواء سنڌ جي واقعاتي تاريخ ٻڌائي ۽ انھئ موضوع تي ويڊيو ٽاڪ رڪارڊ ڪري سنگت اڳيان پيش ڪري. هي شوق ڪونهي, پر قومي قرض آهي جيڪو لاهيان پيو. ڏکوئيندڙ صورتحال اها آھي ته اسان ماضئ/تاريخ کان منھن مٽيندا رهون ٿا ۽ بدلي ۾ روشن مستقبل اسان کان منھن ڦيريندو رهي ٿو. تاريخ اسان کي سمجهائيندي آھي ته وڏڙن جي احوالن کي پڙھي, اسان پنهنجي افعالن کي سڌاريون. قولن ۽ فعلن جي غلط يا درست هجڻ فيصلا تاريخ ڪندي آھي ۽ اهڙن فيصلن ڪرڻ جي اسان ۾ سگھ پيدا ڪندي آھي. تاريخ ٻڌائيندي آھي ته زنده قومن ڪيئن تباه ٿينديون آھن ۽ تباه ٿيندڙ قومون ڪيئن پاڻ بچائي سگهنديون آھن. اسان کي تاريخ ان ڪري پڙھڻ گهرجي. اچو ته ڏسون ته 2 جون جي واقعاتي تاريخ اسان لاء ڪهڙو سبق کڻي اچي ٿي. *************** 2.6.1838: ڪرنل پاٽينجر جي لکت مان پتو پئي ٿو ته پنجاب کان ايندڙ فرنگين جي واپاري ٻيڙن کي خيرپور جي حدن ۾ لٽيو ويو. ان ۾ مير مراد علي خان جا ماڻھون/سپاهي ملوث ھئا. اهو پتو پئي ٿو ته مولوي نصيرالدين ۽ سندس مريدن انھئ لٽ ڦر ڪائڻ ۾ پنهنجو اثر رسوخ هلايو ۽ سندن چوڻ تي سپاهين ٻيڙا لٽيا. پاٽينجر جي لکت مان اهو به ظاهر ٿئي ٿو ته خيرپور جي مير علي مراد خان ۽ مير نصير خان خيرپورئ وچ ۾ پنجن ڳوٺڻ جي مالڪئ تي اختلاف شروع ٿيا ۽ ٻنهي ڌاريئي فرنگي پوليٽيڪل ايجنٽ کي معتبر ڄاڻي کيس فيصلي ڪرڻ جي گذارش ڪئي. 2.6.1848: ممبئي سرڪار جي سول ائنڊ ملٽري امتحان ڪميٽئ جي سيڪريٽرئ جو خط ممبئي سرڪار سنڌ جي ڪمشنر ڏانھن رجوع ڪيو ۽ کيس تاڪيد ڪيو ويو ته سنڌ ۾ ٽن ميمبرن واري امتحان ڪميٽي جوڙيو ته جيئن سرڪاري ملازمت ڪرڻ وارن اميدوارن کان سنڌئ جو امتحان وٺن. [ ملازمن کان سنڌئ ۾ امتحان ايئن لازمي طور ورتو ويندو هو. سنڌئ جي لپي ٺاهڻ جو خيال اتان شروع ٿيو تان جو 1851 ۾ وڃي لپي ٺھي]. 2.6.1917: 1915 ۾ حيدرآباد ۾ “سٽيزنس ائسوسيئيشن آف حيدرآباد" قائم ٿي. هي هندن خواه مسلمانن جي گڏيل سماجي تنظيم هوندي هئي ۽ سنڌ جي مسئلن تي سرڪار جو توجه ڇڪرائڻ ۾ وڏو ڪردار ادا ڪيائين. تنظيم فقط بيان بازي نه ڪندي هئي, پر پنهنجا ٺھراء پاس ڪري خطن يا ٽيليگرامن ذريعي ڪمشنر, گورنر ۽ گورنر جنرل/وائسراء ڏي موڪليندي هئي. اڄ ھن سماجي تنظيم جي ٻي سالگره ملهائي وئي. فنڪشن جي صدارت سيٺ ھرچندراء وشنداس ڪئي. [هن سماجي تنظيم جي قيام ۽ ڪارڪردگئ جو رڪارڊ ۽ ان سان لاڳاپيل سماجي ڪارڪنن جو احوال گل حيات ۾ موجود ۽ محفوظ آھي] 2.6.1929: سنڌ ۾ 1921 ۾ ”شاگرد تنظيم" جڙي. ان جا وڏا وڏا ساليانه ميڙ ٿيندا هئا. اڄ انھئ جي سهاري هيٺ ڪراچئ ۾ ”سنڌ اسٽوڊنٽس ڪانفرنس" جو اٺون ساليانو اجلاس ٿيو ۽ ان جي صدارت جي.اين.گوڪلي ڪئي. 2.6.1948: سنڌ جي اخبارن: "الوحيد" ۽ "سنڌ آبزرور" ڪراچئ جي علحدگي ۽ هندن جي زبردستي لڏپلاڻ تي وڏي واڪ لکڻ شروع ڪيو ته وقت جي سرڪار مٿن سختيون وڌيون. "پاڪستان نيوز پيپرس ايڊيٽرس ڪائونسل" سرڪار جي انھئ قدم تي سختئ سان تنقيد ڪئي. 2.6.1950: سنڌ سرڪار ۽ پاڪستان سرڪار جا پناهگيرن جي آمد ۽ آبادڪارئ تي سخت اختلاف ٿي پيا. گذريل پنجن سالن ۾ 2031000 پناهگير سنڌ پهتا ته سنڌ سرڪار دانھون ڪيون ته معاشي ۽ معاشرتي طور سنڌ جي ڀينگ شروع ٿي چڪي آھي. پاڪستان سرڪار ڳالھ کي ٿڌي ڪرڻ لاء اظھار ڪيو ته اسان لڏي ايندڙن مان واپس موٽي ويندڙن کي پرمٽ ڏينداسين [انڊيا اعلان ڪيو ته اسان ڪنهن کي به هتان ڌڪي نه ڪڍيو آھي. هاڻي ڪنهن کي واپس نه وٺبو] 2.6.1958: ملڪ جي وزير اعظم ملڪ فيروز خان نون اڄ خان عبدالغفار خان تي الزام ھنيون ته هو ون-يونٽ جي ان ڪري مخالفت ٿو ڪري جو کيس پنختونستان ٺاهڻو آھي. 2.6.1966: صدر ايوب جي زوال ۽ مخالفت جي ابتدا ٿي. "تاشقند معاهدي" خلاف سياستدانن وڏي واڪ ڳالهائڻ شروع ڪيو ۽ اڄ مطالبو ڪيائون ته ملڪ تان امرجنسي هٽائي وڃي. *************** {2 جون تي جنم وٺندڙ ۽ وڇڙندڙ مشهور شخصيتون} [جنم ڏينهن:] 2 جون 1905ع ليکڪ جهمت مل ڀاوناڻي (حيدرآباد) جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 2 جون 1921ع سياستدان گهنشام سنگهه ديارام (نوابشاهه / اجمير) جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 2 جون 1936ع شاعر گلاب خان گوهر جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 2 جون 1936ع ليکڪ واسديو نرمل جي پيدائش جو ڏينهن آهي. 2 جون 1941ع سگهڙ محمد ڇٽل جي پيدائش ٿي. 2 جون 1944ع ليکڪ رڪي پنجابي جو جنم ڏينهن آهي. 2 جون 1957ع سياستدان گل محمد جکراڻي (ڪنڌ ڪوٽ) جو جنم ڏينھن آھي. 2 جون 1971 تي ڳوٺ ڏنگر ۾ شاعر ذوالفقار هالار ڄائو [وڇوڙو:] 2 جون 1946ع بزرگ محمد حسن جان سرهندي جو لاڏاڻو ٿيو. 2 جون 1956ع رئيس امام بخش جتوئي جو انتقال ٿيو. 2 جون 1982ع اڳوڻو صدر فضل الاهي چوڌري انتقال ڪري ويو. 2 جون 1992ع اردو جي ترقي پسند اديب، محقق ۽ نقاد ڊاڪٽر اختر حسين راڻيپوري جو انتقال ٿيو. 2 جون 2004ع گلوڪار مجيب عالم جو انتقال ٿيو. 2 جون 2006ع شاعر، ليکڪ ۽ پبلشر نثار حسيني(حيدرآباد) جي وفات ٿي.