Dr.Pathan's unique work on Historical Research since last decade.All this is to create friendship between New Generation and the Past. It is a movement for creating awareness and not to earn appreciation from any Corner] Author Dr.Pathan and Translator his son Mumtaz Ali.************* SINDH (including Pakistan) IN HISTORY TODAY(5th March)
هن پوسٽ رکڻ جو بنيادي مقصد آھي ته اوهان کي تاريخ جو نياپو پهچايو وڃي. ان ڪري هن پوسٽ ۾ منهنجو سلام آخر ۾ پڙھي سگهندا.
در اصل اسان ۾ تاريخ-بيني ۽ تاريخ-فهمئ جي ايتري تانگه ڪانهي. اسان وڏڙن جي عملن, تجربن ۽ مشاهدن مان ان ڪري لاڀ نه ٿا پرايون جو پاڻ کي علم عقل جو اڪابر سمجهون ٿا ۽ اهو ضروري نه ٿا سمجهون ته تاريخ جي صلاح ٻڌون. سوچ جي اهڙي قبلي اسان جي لوچ جو قبلو بدلائي ڇڏيو آھي ۽ اسان جاکوڙ ڪري, جلوس ڪڍي, مارون کائي به پنهنجئ ڪنهن به جدوجهد يا تحريڪ جا منطقي مقصد حاصل ڪري نه سگهندا آھيون. جڏهن سياسي ۽ نظرياتي هڪ هٽيون عوام کي ڪو دڳ ڏئي نه سگهن ته پوء اسان کي تاريخ کان دڳ پيچرا پڇڻ گهرجن.
اڄوڪئ تاريخ تي جيڪو وهيو واپريو, اهو اوهان جي اڳيان عرض رکان ٿو:
** 1836ع ۾ اڄوڪي تاريخ تي مير نور محمد ٽالپر جي علاج لاءِ رکيل اسسٽنٽ سرجن هيٿورن کي واپس هندستان گهرايو ويو، سنڌ ۾ مقرر پوليٽيڪل ايجنٽ ڪرنل پوٽينجر پنهنجي حڪومت کي درخواست ڪئي ته اهڙي عمل جو مير نور محمد ٽالپر ٻيو مطلب وٺي سگهي ٿو، جڏهن ته پوٽينجر منشي ڄيٺانند کي اهو به ٻڌايو ته بمبئي مان ايندڙ واپارين لاءِ سنڌي ماڻهو مسئلا پيدا ڪري رهيا آهن، ان ڪري سنڌ حڪومت ان معاملي جو نوٽيس وٺي ۽ اهي حڪم جاري ڪري ته بمبئي مان ايندڙ ماڻهن جي ٻيڙين سان ڇيڙ ڇاڙ نه ڪئي وڃي.
** 1837ع ۾ اڄوڪي تاريخ تي انگريز عملدارن ڪئپٽن ڪارليس ڪراچي پهتو، جتي سيٺ نائو مل سندس آجيان ڪئي.
** 1906ع ۾ اڄوڪي تاريخ تي ڪراچي ۾ برٽش ايمپائير ليگ جي سنڌ شاخ قائم ڪئي وئي، اها تنظيم ڪيترن ئي سالن تائين سرگرم رهي ۽ برطانوي مفادن لاءِ ڪم ڪندي رهي.
** 1916ع ۾ اڄوڪي تاريخ تي ڪراچي جي انتهائي سرگرم اين جي او ”ڪراچي سوشل سروس ليگ“ پنهنجي پهرين سالگرهه ملهائي، انهي سالگرهه جي پروگرام ۾ تنظيم جي سرپرست پروفيسر شهاڻي صدارت ڪئي، جڏهن ته ناليواري ليکڪ ڄيٺمل پرسرام، واڌو مل، لال چند امر ڏنو مل، سيٺ گدو مل فتحچند، شامداس گدواڻي، ڀيرو مل ليکراج، ڊاڪٽر خوبچند، ڊاڪٽر دولترام آڏواڻي، ديوان وسن مل، ڀيرو مل مهرچند آڏواڻي، پرتاب سنگهه شهاڻي، ايسرداس پارو مل ۽ ٻين شرڪت ڪئي.
** 1931ع ۾ اڄوڪي تاريخ تي نئين دهلي ۾ آل انڊيا مسلم ڪانفرنس جو خصوصي اجلاس گهرايو ويو، جنهن ۾ سنڌ مان حاجي عبدالله هارون شرڪت ڪئي، ڪانفرنس ۾ گول ميز ڪانفرنس جي انهي فيصلي جي منظوري ڏني وئي ته سنڌ کي بمبئي کان ڌار ڪيو ويندو ۽ سنڌ ڌار صوبي جي حيثيت ۾ ڪم ڪندي.
5.3.1954:
اسڪندر مرزا ملڪ جو بنان مقابلي صدر بڻجي ويو. ڪنهن به ساستدان سندس رستي-روڪ نه ڪئي.
5.3.1969:
مجيب الرحمان ڍاڪا ۾ وڏي ميڙ کي خطاب ڪندي بهارين کي چيو ته پاڻ کي هن ڌرتئ جي سماجي, ثقافتي ۽ سياسي رنگ ۾ ريٽو ڪيو. ڌرتئ کي پنهنجو ڪندا ته ڌرتي اوهان کي به پنهنجو ڪندي.
5.3.1971:
اوڀر پاڪستان جي ڪيترن شهرن ۾ ڪرفيو لڳايو ويو.
5.3.1977:
اين.ڊي ڪاليج کي يونيورسٽئ جو درجو ڏنو ويو.
5.3.1995:
ڪراچئ ۾ دهشتگردن عيد وارن ٽن ڏينهن ۾ 17 ماڻھون ماريا, جن ۾ رينجرس ۽ آرمئ وارا به هئا. (گل حيات انسٽيٽيوٽ ڪراچئ, حيدرآباد, ميرپور خاص شهرن ٿيل دهشتگردئ تي مواد گڏ ڪري
Sorrows of Cities
جي عنوان سان تمام گهڻو مواد گڏ ڪيو آھي.
*****
5 مارچ تي جنم وٺندڙ ۽ وڇڙندڙ مشهور شخصيتون
جنم ڏينهن:
5 مارچ 1905ع ليکڪ الله بخش نظاماڻي جي پيدائش جو ڏينهن آهي.
5 مارچ 1910ع شاعر شيخ عبدالله عابد (ڪراچي) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1913ع شاعر حاجن شاهه هم وطن (سيتا روڊ) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1927ع ليکڪ نورالدين سرڪي جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1930ع شاعر محسن لاڙڪاڻوي جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1933ع سماجي ورڪر امرت ڪمار (سنڌ / اجمير) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1942ع شاعر ۽ گلوڪار عبدالرحمان درگاهي جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1943ع ليکڪ منير ماڻڪ (نوشهرو فيروز) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1944ع شاعر راشد مورائيجو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1951ع سگهڙ اميد سولنگي جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1953ع شاعر محمد خان مصروف منڌرو جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1954ع صحافي خليل قاضي (نصرپور) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1957ع سياستدان اعجاز جکراڻي(جيڪب آباد) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1959ع سماجي اڳواڻ علي حسين بروهي (سگا) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1960ع ليکڪ نظر حيات (سيوهڻ) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1961ع شاعر انيس گل عباسي (لاڙڪاڻو) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1963ع سياستدان عبدالرزاق ڏيرو جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1969ع شاعر عبدالستار شاد وساڻ (پيرگڊو / خيرپور) جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1972ع شاعر جعفر جاني جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1977ع شاعر عبدالحميد آس جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1978ع شاعر ساجد سنڌيجو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1975ع شاعر غلام علي آسي جو جنم ڏينهن آهي.
5 مارچ 1982ع شاعر مرتضى ڦل جو جنم ڏينهن آهي.
وڇوڙو:
5 مارچ 1909ع مير فيض محمد خان والي خيرپور رياست جو انتقال ٿيو.
5 مارچ 2012ع شاعر سرڪش سنڌي جو لاڏاڻو ٿيو.
5 مارچ 2013ع وينزويلا جي مشهور سياستدان هوگو شاويزجو لاڏاڻو ٿيو.
5 مارچ 2018ع ناميياري سياستدان ڪا
مريڊ ڄام ساقي جو لاڏاڻو ٿيو.
GOOD Day with love,respect and regards Dr.Dur Muhammad Pathan.
Founder, Gul Hayat Institute. .
[You possess unlimited effective and amazing power and strength. Your beauty can beatify deserted hearts. Your love can make dead souls alive. Your wisdom can bring peace & tranquility of minds. You can minimize my sorrows & longings. Dear! Be, what you are.]
دل جي درد سندي دوا، تون مرھم من جي آھین،
تون تان آھین آب حیات، ٿي پئي جو تون چاھین،
شل ڏک ڏوجھرا لاھین، سرت سونھن سلام سان
SINDH IN HISTORY TODAY (5th March)
5th March
BIRTH DATES
Kazi Mian Abdul Rehman (Kotri/Religious Scholar/ Born 5th March 1872),
Shaikh Abdullah ‘Abid’ (Karachi/Poet/ Born 5th March 1910),
Syed Hajan Shah ‘Hamwatan’ (Sita Road/Poet/ Born 5th March 1913),
Soofi Muhammad Yousif (Nasirabad/Poet/ Born 5th March 1930),
Muhsan Larkanvi (Miranpur/Poet & Politician/ Born 5th March 1930),
‘Dargahi’ Merani (Hunbah/Poet & Singer/ Born 5th March 1942),
Muneer Manik (Naushero Feroz/Journalist & Writer/ Born 5th March 1943),
Syed Rashid Morai (Jonano/Poet/ Born 5th March 1944)
,Umed Ali Solangi (Bulhreji/Folklore poet/ Born 5th March 1951),
Khaliq Qazi (Nasrpur/Journalist & Political activist/ Born 5th March 1954),
Ashok Chanchlani (Barya/Acter/ Born 5th March 1959),
Nazir Hayat (Sehwan/Poet/ Born 5th March 1960),
Anees ‘Gul’ Abbasi (Larkano/Poet/ Born 5th March 1961),
Abdul Razaq Dero (Larkano/Social & Political activist/ Born 5th March 1963),
Aakash Kandhro (Malook Tunio/Artist & Political activist/ Born 5th March 1963),
Abdul Sattar ‘Shad’ Wasan (Pir Gado/Poet/ Born 5th March 1969),
Muhammad Juryal Chandio (Hamzo Chandio/Folklore Poet/ Born 5th March 1971),
Ali Ghulam ‘Aasi’ (Faqir Umar Junijo/Poet/ Born 5th March 1975),
Abdul Majeed ‘Aas’ Babur (Hur Camp Johi/Poet/ Born 5th March 1977),
Mumtaz Phul (Poet/ Born 5th March 1982).
NOTE: Following were born on 5th of March, but their Birth Years are not recorded in my files:
Abdul Malik Khoso ,
Ali Hassan Brohi
, Anees Joyo,
Asghar Kandhro,
Dr. Qadir Bux,
Intzar Chhlgri,
Liaquat Nohri,
Muhammad Ali Brohi,
Muhammad Mataro Hingoro,
Sajid Sindhi,
Shuja Mahesar,
Zafar Hussain Chachar,
DEATH DATES
Mir Faiz Muhammad (Khairpur/Ruler/ Death 5th March 1909),
Ahmad Chagla (Karachi/ Death 5th March 1953),
Sarkash Sindhi (Larkano/Poet/ Death 5th March 2012).
EVENTS
1836: Assistant Surgeon Hathorn who was deputed to take medical care of Mir Noor Muhammad, is recalled from Sindh. Colonel Potenger, Political Agent in Sindh requests and suggests his Government that this act can be taken by Mir Noor Muhammad in another way. On this day and date Potenger also informs MunshiJethanan that Bombay merchants have been disturbed by Sindhi people. Therefore Sindh Government may issue orders not to interfere with their boats .
1837: Captain Carless arrives at Karachi and received by Seth Naomal.
1906: The Sindh Branch of British Empire League is formed at Karachi. It remained active for years and worked for creating loyalty for the British in masses.
1916: Very active NGO ‘Karachi Social Service League’ celebrates its first anniversary. The function is presided over by Prof.Shahani, Patron of the League. Other participants include Jethmal Parsram (Eminent Writer), Wadhumal; LalchandAmardinomal (Eminent Writer); Seth GidumalFatihchand,;ShamdasGidwani (Secretary of the NGO); Bheromal Lekhraj; Dr.Khubchand, Dr.DoulatramAdvani; DiwanWasanmal; BheromalMaharchandAdvani (Eminent Writer), PartabsingShahani; H.Mevaram; EsardasParomal&Toormal.
1931: The Special session of the All-India Muslim Conference held at New Delhi and attended by Haji Abdullah Haroom, resolves that: “ This Conference approves the decision of the Round Table Conference that Sindh be separated from the Bombay Presidency and constituted into a separate Governor’s Province and demands that such separation should take effect prior to or simultaneously with the inauguration of the new constitution”.
1939: Mahatma Gandhi continues his fast at Rajkot, numerous messages not only from individuals but from some of the provincial governments are sent to the Viceroy to intervene.
1956: Governor-General Iskandar Mirza becomes President of Pakistan.
1977: Government decides to upgrade NED Engineering college Karachi as full-full-fledged university.
1995: Seventeen people including three police constables, a ranger and army personnel are killed during three days of Eid in Karachi.
[04/03, 11:21 am] Dur Muhammad Pathan: An attack on history:
In February 1969, the Karachi Municipal Corporation changed the names of the mohallas and quarters as following:
Bhimpura was changed to Kutchi Para;
Dharamsiwara to Islampura;
Tahil Ram Quarters to Tariq Lane Quarters;
Solider Bazar Quarters to Mujahid Quarters;
Ramaswami Quarters to Rehmania Quarters;
Ranchhore Line Quarters to Gazderabad Quarters;
Frere Quarters to Faruq Azam Quarters;
Preedy Quarters to Pir Pagaro Quarters;
Vadhomal Odha Ram Quarters to Walliullah Shah Quarters;
Napier Quarters to Nishtar Quarters;
Queen’s Road Quarters to Asadullah Khan Quarters;
Lawrence Quarters to Maulana Hasrat Mohani Quarters;
Lea Quarters to Shabaz Quarters;
Strachen Quarters to Sir Syed Quarters;
Hurchand Rai Vishan Das Quarters to Haji Abdullah Haroon Quarters.
