KNOW MY SINDH
Tuesday, 11 August 2026
Sindh in history today (12th August). by. Dr.Patha & his son Mumtaz
[The Movement of creating awareness, interest & affection about Sindh History at Gross root and Micro level by an individual (Dr. Dur Muhammad Pathan since the last forty years]
**********
Sindh [ including Pakistan] in history today (12th August). Chronological Selection of Events from two Centuries of Sindh History. By. Dr. Dur Muhammad Pathan and translated by his son Mumtaz Ali
Dr.Pathan wishes you Good Day.
[Whoever bounds others to abide by his/her orders and desires, and avoids to accept responsibility to listen with care, is an ugly soul. Because, human beings, either he/she is lover or beloved, or is he or she, are equal in all respects. The change has taken place. They can be ruined, but not ruled]
تون جيئن چئین سو آئون پيو ڪريان،
پر نہ ڪرین جیئن چوان توکي مان،
ڇا تون آھين اصلي سچي سون جو،
مان ڪو جڙیل کوٽئ پتل منجھان؟
ھل نہ ھوت ایئن مون يا ڪنهن سان،
گهرجي همسري نہ ڪا ئي خودسري.
**************
SINDH IN HISTORY TODAY {12th AUGUST}
EVENTS:
1848: Sindh Commissioner directs all Collectors of districts to furnish his office information about Antiquities and ancient of their respective districts.(Source: Circular letter No.2199).
1939: The Daily Al-Wahid of Karachi in course of its editorial deplores the policy of Jamiat-i-Ulema Sindh regarding agitation for restoration of the Masjid Manzilgah. This may kindly be noted that Moulana Muhammad Sadik of Khada and Hakim Fatih Muhammad Sehwani were not in favour of agitation and wanted to resolve the issue through deliberations and politically. However, they were demanding the restoration of Mosque as and like other Muslims.
1943: K.B.Muhammad Ayub Khuhro presides over Muslim League Conference at Matiari (Source: ‘Source-Material on Sindh Muslim League’, compiled by Gul Hayat Institute).
1946: Pandit Jawaharlal Nehru, the Congress President is invited by the Viceroy to form an interim Government at the Center. Criticizing the Congress Committee’s resolution, M.A.Jinnah says that the resolution of the 10th August is only a repetition of the Congress stand taken by them from the very beginning only put in a different language and phraseology. (Source: The Indian Annual Register, Vol-11, 1946).
1948: Several followers of Khan Abdul Ghaffar Khan are killed in firing by police in Bhabhra on orders of the NWFP Chief Minister Khan Abdul Qayoon Khan. (Source: Newspapers).
1960: The First Housing Census of Pakistan starts (Source: Newspapers).
1965: China offers 30,000 tons of steel, 1,00,000 tons of coal and 15,000 tons of cement to Pakistan (Source: Newspapers).
1969: Pakistan Democratic Movement is dissolved. (Source: ibid).
1990: People’s Work Program is disbanding. Government charges PPP regime for giving their henchmen billion of rupees. (Source: Newspapers)
1991: APC attended by 23 opposition groups demands immediate fresh, free and fair election under a caretaker Government of national consensus. (Source: ibid)
SINDHI TRANSLATION:
( 12 آگسٽ جي حوالي سان "سنڌ جي ڪمال ۽ مٿس ٿيل ظلم زيادتين جي واقعاتي تاريخ".( ڊاڪٽر در محمد پٺاڻ جي تحقيق ۽ تاريخ ٻڌائڻ وارو روزانو سنواريل, وڌايل ۽ نظرثاني ڪيل سلسلو.)
***************
توجه طلب واقعا
***************
12.8.1800:
اڄ آغا عبدالحسين وڃي مير فتح علي خان طرفان ناٿن ڪرو کي نياپو پهچايو ته مون تي وڏو بار پئجي ويو آھي, ان ڪري ٻيو چارو ڪونهي ته سنڌ ۾ تنھنجي فئڪٽري بند ڪجي. توکي منھنجي انھئ حڪم جي تعميل ڪرڻي آھي. (حوالو: Chronology of trade relations between Britian and Sindh (1626 to 1843) by Dr.Pathani
12.8.1839:
ڪراچي ۽ منوڙو کسي فرنگين حيدرآبادي ميرن کي مات ڏني. هاڻي سندن نظر خيرپور تي آھي. هو خيرپور ته اتان جي ميرن کان کسي نه ٿي سگهيا, پر هنن اتي ڀاء کي ڀائرن سان ويڙھايو ۽ پوء انھن اختلافن مان فائدو ورتو, مير رستم خان کان بکر قلعو ورتو ۽ سکر تي قبضي ڪرڻ جا سانڀاها ڪيا. انھن مقصدن ماڻڻ لاء فرنگين مير علي مراد تي هٿ رکيو. اڄ گورنر جنرل پنهنجي سيڪريٽرئ معرفت پنهنجي اتر سنڌ جي پوليٽيڪل ايجنٽ کي خيرپوري ميرن جي اختلافن مان فائدو وٺبو. مير علي مراد کي ناراض نه ڪبو. خيرپوري ميرن جي پرڳڻن جو نقشو ڪڍي موڪل ۽ سندن نيتن بابت تفصيلي رپورٽ لکي موڪل. (حوالو: شملي مان لکيل خط. ڊاڪيومينٽ نمبر 208).
12.8.1843:
آئوٽرام جيڪا نيپيئر خلاف باه ٻاري ۽ هن جي سنڌ بابت پاليسئ جي اخبارن ۾ پت وائکي ڪئي, ان تي سرڪار نيپيئر کان پڇاڻا ڪندي رهي. اڄ نيپيئر هڪ اهڙي پڇاڻي جي جواب ۾ حيدرآباد مان گورنر جنرل کي لکي ٿو ته آئوٽرام جا الزام بي بنياد آھن. هن جي ميرن لاء دل ڪرڪي پئي ۽ مير کيس مون خلاف استعمال ڪرڻ چاهن پيا. مان آئوٽرام جي چوڻ تي هلان ها ته سمورئ فرنگي فوج سميت ڪسجي وڃان ها. (حوالو: ڪتاب Correspondence related to Sinde).
12.8.1848:
اڄ سنڌ جي ڪمشنر سمرن ضلعن جي ڪليڪٽرن کي هدايت ڪئي ته اهي پنهنجي پنهنجي ضلعن جي قديم آثارن بابت معلومات ھٿ ڪري فراهم ڪن ته جيئن انهن جي بچاء جو جوڳو بندوبست ڪري سگهجي.(ڪمشنر جو سرڪيولر ليٽر نمبر 2199). ڪيڏي نه ڏک جي ڳالھ آھي ڌارين, غيرن فرنگين کي سنڌ جي عظيم ماضئ کي بچائڻ جو ته اونو هو, ليڪن اسان جي ڏينھن ۾ وس وارن ماڻھن قديم آثارن تي قبضا ڪري, انھن تاريخي خزانن کي ميسارڻ جو نه ختم ٿيندڙ سلسلو شروع ڪيو آھي. سنڌ سان دشمني ڪرڻ ۾ اسان به ڪونه گهٽايو آھي.
12.8.1923:
امل سنگ رتيديري جو ويٺل هو. ڪانگريسي هو. "عدم تعاون تحريڪ" ۾ حصو ورتائين. کيس قلم 108 CPC هيٺ گرفتار ڪري جيل جي سزا ڏني وئي. هو اڄ اها سزا ڪاٽي جيل مان آزاد ٿي آيو. (حوالو: ڪتاب
Sorrows & Longings of Freedom Fighters, by Dr.Pathan. it is on website).
12.8.1938:
لاڙڪاڻي جي ڪليڪٽر مراسلو(نمبر 9665) ذريعي لاڙڪاڻي جي ڊسٽرڪٽ لوڪلبورڊ کي چيو ته ضلعي جي مختلف ڳوٺن ۾ لائبرريون قائم ڪجن. پر ڊسٽرڪٽ لوڪل بورڊ انھئ راء کي رد ڪري ڇڏيو.
12.8.1939:
سنڌ هن دور ۾ مذھبي ۽ سياسي اختلافن ڪري ڪئمپن ۾ ورهائجي چڪي ھئي. مسلمان به هڪڙا مسلم ليگي ته ٻيا غير مسلم ليگي ٿي ويا. حڪومت الله بخش سومري جي هئي ۽ مسلم ليگي سومري ۽ سندس دوستن خلاف ڪات ڪهاڙا کڻي نڪري پيا. اڄ روزاني “الوحيد“ ڪراچئ پنهنجي ايڊيٽوريل ۾ مولانا محمد صادق کڏي واري ۽ حڪيم فتح محمد سيوهاڻئ جي سياسي ڪارڪردگئ تي تنقيد ڪئي. اهي ٻئي سياستدان ساڃھ کان ڪم وٺندي مسجد منزلگاه جي بحالي وارئ تحريڪ کي هندو-مسلم فساد ۽ اختلاف جو ذريعو ٿيڻ نه پيا ڏسڻ چاهن. ان ڪري "الوحيد" جمعيت علماء سنڌ ۽ ان جي هنن ٻنھي اڳواڻن کي تنقيد جو نشانو بڻايو. "الوحيد" مسلم ليگ جي زبان بڻجي چڪي ھئي ۽ مسلم ليگ وري مسجد منزل گاه مسئلي تي ممڻ مچائڻ گهري پئي.
12.8.1943:
اڄ ڪي بي محمد ايوب کهڙي مٽياري ۾ مسلم ليگ ڪانفرنس جي صدارت ڪئي. (حوالو: ‘سنڌ مسلم ليگ تي گل حيات انسٽيٽيوٽ پاران گڏ ڪيل مواد').
12.8.1946:
اڄ پنڊت جواهر لال نهرو ، ڪانگريس صدر کي وائسراء پاران مرڪز ۾ عبوري حڪومت ٺاهڻ جي دعوت ڏني. ايم اي جناح انھئ قدم ۽ ڪانگريس تي سخت تنقيد ڪئي. (حوالو: "انڊين ائينيئل رجسٽر ، واليوم 2 ، سال 1946).
12.8.1948:
سرحد صوبي جي وڏي وزير خان عبدالقيو خان جي حڪم تي خان عبدالغفار خان جا ڪيترائي پيروَڪار ڀابرا ۾ پوليس جي فائرنگ ۾ مارجي ويا. هھڙن واقعن مان آسانئ سان اندازو لڳائي سگهجي پيو ته ملڪي سياست ۾ رياستي دهشت گردئ جو ڪليدي ڪردار رهڻو آهي. (حوالو: اخبارون)
1969: پاڪستان ڊيموڪريٽڪ مومينٽ نالي سياسي اتحاد کي ختم ڪيو ويو. (حوالو: اخبارون)
12.8.1991:
اڄ آل پارٽيز ڪانفرنس ٿي, جنهن ۾ مخالف ڌر جي 23 پارٽين جي نمائندھ شرڪت ڪئي. ڪانفرنس ۾ اتفاق راءِ سان مطالبو ڪيو ويو ته نگران حڪومت جوڙي جلد از جلد آزاد ۽ منصفاڻي اليڪشن ڪرائي وڃي. (حوالو: پريس رليز)
[جنم] :
12 آگسٽ 1912ع شاعر ۽ صحافي ڊاڪٽر گوبندرام هر دلعزيز .
12 آگسٽ 1926ع شاعر، اديب ۽ صحافي ٽهلرام جيسومل آزاد(ٽنڊو محمد خان / آگره).
12 آگسٽ 1936ع گلوڪار فدا حيدري (ڪرمپور).
12 آگسٽ 1942ع شاعر شاهنواز شاد دايو.
12 آگسٽ 1943ع شاعر غلام رسول سوز سمون (ڪراچي).
12 آگسٽ 1949ع صحافي اشوڪ واڌياڻي (شڪارپور).
12 آگسٽ 1954ع ليکڪ عاجز شورو.
12 آگسٽ 1956ع شاعر عابد نياز ميمڻ (شڪارپور).
12 آگسٽ 1960ع سماجي ورڪر علي احمد جوکيو (ڪراچي).
12 آگسٽ 1966ع شاعر انعام ٽکڙائي .
12 آگسٽ 1970ع ليکڪ ستار چنا.
12 آگسٽ 1971ع شاعر ناصر شاهه ناصر.
12 آگسٽ 1972ع صحافي عباس سارنگ (جيڪب آباد).
12 آگسٽ 1975ع ليکڪا رخسانا پيرزادو.
[وڇوڙو]:
12 آگسٽ 1622ع مذهبي اسڪالر شيخ عيسى سنڌي برهانپوري.
12 آگسٽ 1892ع شاعر ڇتو فقير سانگي.
12 آگسٽ 1989ع بلوچ سياسي اڳواڻ غوث بخش بزنجو.
12 آگسٽ 2009ع ڪوٽڙي سان تعلق رکندڙ شاعر اسير ملاح
Monday, 10 August 2026
SINDH in history today (11th August). By. Dr.Pathan & his son Mumtaz
SELECTION OF EVENTS, ACTIVITIES OF SOCIAL/ POLITICAL/ RELIGIOUS/ LITERARY/ & CULTURAL ORGANIZATIONS OF SINDH PERTAINING TO THREE IMPORTANT EVENTS FROM SINDH HISTORY (TALPUR, BRITISH & PAKISTAN) BY DR DUR MUHAMMAD PATHAN, Foundr Gul Hayat Institute. Translated by his son Mumtaz Ali. SINDH IN HISTORY TODAY (11th August) *********** ****** Dr.Pathan wishes you a Good Day.
[One-sided love & respect or any relation & connection is self-dodging. If you are not responded accordingly, get rid of that figment of imagination. Let your heart and your beloved must not take you for granted. It is essential requirement of your self-respect. If you can't love & respect yourself, you can't pressurise any body for that act. Only anyone must not control and use your talents, capabilities and potentialities. Keep in mind that in history of Human-beings lover and beloved, both have made sacrifices and remained sincere and loved & respected each other. Nothing was one-sided.
If you are not in love, so what? Evoke and apply your Universality. Be for all like Sun & Moon, Air & Water. Love & respect everybody without any condition or discrimination]
ھئ ڪھڙي دوستي ۽ ھي ڪھڙو یاراٹو؟
نہ ئي ڪا جھوري جئ کي نہ ڪي ڳاراٹو؟
رشتا رکڻ روح جا اهو ڪم نہ آھي ٻاراٹو،
ٿي ٽم ٽم ٽانڊاڻو، تون وڃ دلبر در سلام تي.
*************
SINDH IN HISTORY TODAY {11th AUGUST}
EVENTS:
1939: Ross Bell, Political Agent, Upper Sindh requests Government of India for permission and sanctioning of the enrollment of 200 Afghan horsemen. (Source: Letter of date as indicated).
1857: Captain Merewether, Political Superintendent, Upper Sindh prepares and sends proposal to the Commissioner for Navigable Canal from river Indus to the new town of Kashmore. He writes that the cost of the project is Rs.10, 000, one third of which was to be met by local contribution and the remainder by the Government. (Source: Letter No. 291).
1929: A closely guarded and secret meeting of Jinnah, Gandhi and Ali Brothers is arranged by Mrs. Sarojini Naidu at Bombay ostensibly, it is assumed, with a view to amend the Nehru Report in such a way as to make it fully acceptable to all sections of Muslims. The conversation is not however made public. (Source: The Indian Annual Register, Voll-11. 1929).
1955: A nine-Non Muslim League – United Front Government /Ministry is sworn in with Chowdri Muhammad Ali as Prime Minister. (Source: Newspapers).
1969: India lodges protest the construction of the Karakorum Highway between China and Pakistan (Source: Newspapers).
1971: Joint Indo-Soviet Communique, issued in New Delhi demands urgent measures to bring political solution in East Pakistan (Source: ibid)
1977: Z.A.Bhutto threats to boycott elections if partiality observed. (Source: ‘Source-Material on Bhutto family’, compiled by Gul Hayat Institute).
1992: Benazir Bhutto opposes proposed amendment in Pakistan Penal Code and Criminal Penal Code proposing death sentence for blaspheming the Holy Prophet P.B.U.H. (Source: ‘Source-Material on Bhutto family’, compiled by Gul Hayat Amina Institute)
SINDHI TRANSLATION:
( 11 آگسٽ جي حوالي سان "سنڌ جي ڪمال ۽ مٿس ٿيل ظلم زيادتين جي واقعاتي تاريخ".( ڊاڪٽر در محمد پٺاڻ جي تحقيق ۽ تاريخ ٻڌائڻ وارو روزانو سنواريل, وڌايل ۽ نظرثاني ڪيل سلسلو.)
***************
توجه طلب واقعا
***************
11.8.1839:
اڄ اپر سنڌ جي فرنگي پوليٽيڪل ايجنٽ راس بيل پنهنجئ سرڪار کان اجازت گهري ته کيس اتر سنڌ ۾ 200 افغان گھوڙي سوارن مقرر ڪرڻ جي اجازت ڏيو. سال ذھن ۾ رکبو ته گهڻا راز کلي پون ٿا. سنڌ اڃا آزادي نه وڃائي آھي. فرنگي سنڌ ۾ سنڌين يا بلوچن کي پنهنجئ فوج ڀرتي نه ٿا ڪن ته متان اهي بغاوت ڪن ۽ سنڌواسين خلاف وڙھڻ کان انڪار ڪن. (حوالو: راس بيل جو خط).
11.8.1857:
ڪئپٽن ميئر ميري ويدر ، جيڪو اپر سنڌ جو پوليٽيڪل سپرنٽينڊنٽ هو, سو سرڪار کي لکي ٿو ته سنڌو درياهه کان وٺي ڪشمور جي نئين شهر تائين آبي آمدرفت لاء ڪينال ڪڍيو وڃي, جنهن ڪم تي 10،000 روپيا خرچ ايندو. ان خرچ ٽيون حصو مقامي شراڪت ذريعي پورو ڪجي ۽ باقي بچيل رقم سرڪار ڏئي. (حوالو: ڪئپٽن ميري ويدر جو خط نمبر 291).
11.8.1929:
اڄ سروجني نئڊو ممبئئ ۾ جناح ، گانڌي ۽ علي برادران جي پوشيده ملاقات ڪرائي ته جيئن "نهرو رپورٽ" بابت ڌرين ۾ ھم آھنگي ۽ افهام تفهيم پيدا ڪجي. (حوالو: "انڊين ائنيوئل رجسٽر ، سال -1929, واليم 2).
11.8.1955:
اڄ پاڪستان ۾ ھڪ نئون سياسي تجربو هئ ڪيو ويو متحده محاذ, جنهن ۾ ڪو به مسلم ليگي ڪونه هو, ان جي حڪومت / وزارت ٺاهي وئي ۽ چوڌري محمد علي کي ان حڪومت ۾ وزيراعظم بڻايو ويو. اڄ انھئ غير مسلم ليگي حڪومت حلف به کنيو. (ذريعو: اخبارون).
11.8.1969:
اڄ انڊيا, چين ۽ پاڪستان جي وچ ۾ قراقرم هاءِ وي جي تعمير تي احتجاج ۽ ان جي مخالفت ڪئي. (حوالو: اخبارون)
11.8.1971:
اڄ دهلئ ۾ روس ۽ انڊيا گڏيل پڌرنامي ذريعي مطالبو ڪيو ته اوڀر پاڪستان ۾ سياسي حل آڻڻ لاءِ هنگامي طور گهربل قدم کنيا وڃن (حوالو: بي بي سي نشريات).
[ولادتون]:
11 آگسٽ 1897ع بزرگ حافظ امام بخش سومرو.
11 آگسٽ 1913ع اقتصادي ماهر ۽ سابق وفاقي وزير اين ايم عقيلي(ٺٽو).
11 آگسٽ 1938ع زرعي ماهر ڊاڪٽر الاهي بخش ڀٽي (خيرپور).
11 آگسٽ 1943ع اڳوڻي صدر ۽ آرمي چيف پرويز مشرف.
11 آگسٽ 1944ع شاعر ۽ صحافي ڪشور واسواڻي (سکر / پونو).
11 آگسٽ 1953ع شاعر ڊاڪٽر قربان علي قربان سهتو.
11 آگسٽ 1974ع گلوڪاره حديقا ڪياني.
[وفاتون]:
11 آگسٽ 1635ع مذهبي اسڪالر ۽ بزرگ ميان مير سوهاڻي.
11 آگسٽ 1976ع اديب ۽ شاعر آخوند محمد حسن مسڪين.
11 آگسٽ 2002ع مذهبي اسڪالر مولانا نجم الدين ڇڄڙو*
Sunday, 9 August 2026
SINDH in history today (10th August). By. Dr.Pathan & his son Mumtaz
SINDH in history today (10th August). Author Dr.Dur Muhammad Pathan & Translator Mumtaz Pathan
Sindh [ including Pakistan] in history today (10th August). Chronological Selection of Events from two Centuries of Sindh History. By. Dr. Dur Muhammad Pathan, Founder Dr.Pathan wishes you Good Day. [ I have forgotten myself and made it impossible to forget you. Everybody, except you is listening your name in my every heart- beat. You are in my dreams and you are my dream. But, you are at distance and with very serious differences, observations and considerations. ]
پچر ڇڏي پنھنجي آئون فقط ڪریان هر پل تنھنجی پچار،
سوچن لوچن منجھ تون ئي تون تن من کي تنھنجي تنوار،
تون دلیئون ناھین ڌار، پر پرين پري گھٹو نظرن کان. سدا.
************** SINDH IN HISTORY TODAY {10th AUGUST} EVENTS: 1840: Major Outram reports to the Government of India about hostile feelings and designs of Jam of Bella for the East India Company Government of India (Source: Letter No. 639) 1849: Gemological memoranda of the Talpur families is prepared by the Collector of Hyderabad. It reveals that Murad was the father of all talpurs. Memoranda provide information about Mohanie Dorke, Koorkani, Kuppani and MankaneeTalpurs, (Source: Letter No. 1019). 1947: The Constituent Assembly of Pakistan meets atKarachi. 40 members from East Bengal (Pakistan), 17 February Punjab, 3 from NWFP, 4 from Sindh and one member from Baluchistan participate. Quaid-i-Azam is elected the President, whereas Moulvi Tamizuddin becomes Vice President. (Source: Newspapers). 1953: The District Sanghar comes into existence. Sanghar, Sinjhoro and Pithoro talukas of Tharparkar and Shahdadpur taluka of Nawabshah are included in this new district. (Source: Sindh Government’s Notification). 1969: Hyder Bux Jatoi is arrested (Source: Newspapers). 1971: U.S.A voices concern over the trial of Shaikh Mujeeb-u-Rahman. (Source: ibid) SINDHI TRANSLATION: ( 10 آگسٽ جي حوالي سان "سنڌ جي ڪمال ۽ مٿس ٿيل ظلم زيادتين جي واقعاتي تاريخ".( ڊاڪٽر در محمد پٺاڻ جي تحقيق ۽ تاريخ ٻڌائڻ وارو روزانو سنواريل, وڌايل ۽ نظرثاني ڪيل سلسلو.) *************** توجه طلب واقعا *************** 10.8.1832: اڄ پاٽينجر پنهنجئ سرڪار کي خط ذريعي معلومات موڪلي ته: 1. حيدرآبادي ۽ خيرپوري حڪمرانئ جون حدون ۽ پرڳڻا ڪهڙا آھن, 2. ته ميرن سان ڳالهيون هلي رهيون آھن ته سنڌوندئ ذريعي واپار ڪندڙ فرنگين ۽ سندن واپارين کان هر ڪنهن پتڻ تي نه پر فقط هڪ پتڻ تي محصول وٺجي , 3. پتو پيو آھي ته ٿر ۽ پارڪر ۾ فرنگين کي ڦرندڙن خلاف مهم جوئي جلد ٿيڻ واري آھي. ان لاء جوڌپور ۽ جيسلمير مان مدد پهچي پئي ۽ اسان جي فوج به پهچڻ واري آھي. مير مراد علي به مدد ڪرڻ لاء آتو ويٺو آهي. 10.8.1834: پاٽينجر اڄ پنهنجئ سرڪار کي خط لکي ٻڌائي ٿو ته مير اسان کي "ريزيڊينسي" کولڻ جي اجازت نه ٿا ڏين, بلڪ ڪيٻائن ٿا. اهڙئ طرح نئين معاهدي ڪرڻ کان به لهرائن ٿا. پاٽينجر پنهنجئ سرڪار کي صلاح ٿو ڏئي ته ميرن تي دٻاء وجهڻ لاء اسان کي ڪڇ ڀڄ ۾ پنهنجي فوج وڌائڻ گهرجي ۽ اسان ڪوشش ڪريون ته سنڌ جا بندر بلاڪ ڪريون.(حوالو: "Commercial relation between Britain and Sindh [1660 to 1843] ويب تي رکيل ڊاڪٽر درمحمد جو ڪتاب). 10.8.1840: ڪمپني حڪومت جي گورنر جنرل جو سيڪريٽري ايڇ. ٽورينس H.Torrens پنهنجي ڏکڻ سنڌ واري پوليٽيڪل ايجنٽ کي لکي ٿو ته خيرپوري مير سنڌوء ذريعي ويندڙ اسان جي تجارتي مال تي ڪنهن به قسم جو محصول نه ٿا وٺن. پر حيدرآبادي مير وٺن ٿا. ان ڪري حيدرآبادي ميرن سان اهو مثال ڏئي ڳالهاء ته جيئن هو به محصول نه وٺن. [ فرينگين جي اها چال ڪامياب وئي ته هنن خيرپوري,حيدرآبادي ۽ ميرپوري ميرن سان الڳ الڳ دوستيون رکيون. هڪ هنڌان ڪو فائدو ملين ته مثال ڏئي ٻئي هنڌان به فائدا ورتائون]. (حوالو: سيڪريٽرئ جو مراسلو نمبر 379). 10.8.1843: نيپيئر اڄ پنهنجي گورنر جنرل کي لکي ٿو ته ميرن جا خط مون کي کليل ملن ٿا. جنهن مان ظاهر آھي ته اسان جي ٽپال اسان تائين پهچڻ کان اڳ ڪن حلقن ۾ پڙھي وڃي. ان ڪري مان ميرن ۽ سنڌي ماڻھن تي ڪهڙو اعتبار ڪريان. 10.8.1849: حيدرآباد جي ڪليڪٽر هن کان به اڳ ٽالپورن جي شجرن تي ڪم ڪيو هو. اڄ وري انھئ موضوع تي ان کان وڌيڪ معلومات هٿ ڪري سنڌ جي ڪمشنر ڏانھن موڪليائين. ان ۾ لکي ٿو ته سمورن ٽالپورن جو وڏو مراد آھي. ان کان سواء اڄوڪي معلومات ۾ ٽالپورن جي وڌيڪ پاڙن جو ذڪر به ڪيو آھي. (حوالو: ڪليڪٽر جو مراسلو نمبر 1019). 10.8.1852: سرڪاري لکپڙھ مان معلوم ٿئي ٿو ته ميرن جيڪي ماڻھن کي جاگيرون ڏنيون هيون, انھن جا مختلف قسم ۽ نالا هوندا هئا. انھن مان جاگير جو هڪ قسم "ملازمي جاگير" هوندي هئي ۽ اها فقط ميرن جي ملازمت ڪندڙن کي ڏبي هئي. اها پگهار ڏيڻ جو هڪ طريقو هو.(حوالو: حيدرآباد جي ڪليڪٽر جو مراسلو نمبر 1029). 10.8.1947: پاڪستان جي آئين ساز اسيمبلئ جو پهريون اجلاس ڪراچئ ۾ ٿيو. ان جا ايسٽ بنگال (اوڀر پاڪستان) مان 40, پنجاب مان 17, سرحد مان 3, سنڌ مان 4 ۽ بلوچستان مان 01 ميمبر هو. قائد اعظم کي صدر ۽ مولوي تميزالدين (بينگالي) کي نائب صدر چونڊيو ويو. 10.8.1953: سنڌ ۾ ضلعو سانگهڙ وجود ۾ آيو. هن ضلعي ۾ سانگهڙ, سنجهورو, پٿورو, شھدادپور ۽ ٿرپارڪر تعلقا شامل ڪيا ويا. (حوالو: سرڪاري نوٽيفيڪيشن). 10.8.1969: ڪامريڊ حيدربخش جتوئي گرفتار ڪيو ويو. 10.8.2012: امداد علي اوڍي پنهنجي پٽ سرويچ اوڍي سان گڏجي "ريڊيو وائس آف سنڌ" قائم ڪيو. [جنم ڏينهن]: 10 آگسٽ 1900ع مذهبي اسڪالر پير مظهرالدين راشدي . 10 آگسٽ 1931ع شاعر جانڻ سوائي (مير گوٺ) . 10 آگسٽ 1936ع شاعر ڪنعيا لال تلريجا (حيات پتافي / الهاسنگر). 10 آگسٽ 1939ع سماج سڌارڪ بهاول خان انڙ. 10 آگسٽ 1947ع شاعر محبوب ڏيپر. 10 آگسٽ 1947ع ليکڪ نياز خالدي. 10 آگسٽ 1947ع صحافي امداد علي اوڍو. 10 آگسٽ 1951ع صحافي غلام رسول بلوچ. 10 آگسٽ 1952ع ليکڪ ڊاڪٽر خادم لاکير. 10 آگسٽ 1956ع ليکڪ شوڪت خوجائي (ڪراچي). 10 آگسٽ 1958ع اداڪاره رينو لالواڻي (الهاسنگر). 10 آگسٽ 1958ع ليکڪ خان محمد هنڱورجو. 10 آگسٽ 1958ع ليکڪ ۽ مضمون نگار منظور حسين ڪالرو. 10 آگسٽ 1959ع قومپرست سياسي اڳواڻ شهيد بشير قريشي. 10 آگسٽ 1963ع ڀارت جي مشهور عورت ڌاڙيل ۽ اسيمبلي ميمبر ڦولن ديوي. 10 آگسٽ 1969ع شاعر آصف جمالي (تلهار). 10 آگسٽ 1981ع شاعره صنم عزيز ڀنڀرو (خيرپور). [وڇوڙو]: 10 آگسٽ 2012ع شاعر، صحافي، ڊراما نگار ۽ ايڊيٽر شمشير الحيدري. 10 آگسٽ 2017 ع پاڪستان مان ڪوڙهه جي مرض کي ختم ڪرڻ لاءِ پوري عمر ارپيندڙ جرمن عورت ڊاڪٽر رٿ ڦائو
Saturday, 8 August 2026
SINDH in history today (9th August). By. Dr.Pathan & his son Mumtaz
9th August. Author Dr.Pathan and Translator his son Mumtaz Ali.SINDH (including Pakistan) IN HISTORY TODAY {9th August} and Good Day Wish.
**************
Dr.Pathan wishes you Good Day.
[By offering any thing even life, does not mean that you will be accepted & owned accordingly. Any time with or without reason, you will be thrown out of heart & mind. Hence, be, what you are. You are love & peace and sincerity & sacrifice only]
تن من ڌن تون پنھنجو، جي سارو لالڻ کڻي لٽائین،
ڪوٺي پرین قرب ڪندء، متان ڀلجي اھو ڀائین،
ناھین ڪجھ بہ ناھین، بي لوثئ ایثار سلام سواء.
**************
EVENTS FROM HISTORY:
1843: Governor-General of India acknowledges and offers his comments on Charles Napier’s correspondence with Sindh Rulers before the fall of Hyderabad. (Source: Letter No.298).
1844: Government of India approves action of the Sindh Governor to bring the 39 ringleaders of the 6th Regiment, N.1, to trial before a general Court Martial (Source: letter No.169).
1942: All-India Congress Committee launches ‘Quit India’ Movement. Sindh Congress played its praiseworthy role. (Source: Newspapers).
1947: First outrage is committed on Pakistan Special Train. The railway line is blown up 15 miles west of Bhatinda. (Source: Newspapers).
1957: Lahore to remain Head Quarter of the West Pakistan. No need of shifting it to any other place, declares the Governor Akhtar Hussain. (Source: ibid).
1967: The World Bank approves a loan of 35 million dollar to the Pakistan Industrial Credit & Investment Corporation (PICIC). Sindh has still not produced an scholar/ Economist who can work on all aids and loans received by the Pakistan Government and their Sector-wise and province-wise utilization from 1947 to date. (Source: Newspapers).
1971: Mujeeb will be tried by a Special Military Court for waging war against Pakistan (Source: Newspapers).
1972: Crack down on Sindhi Nationalists. PPP Government makes large scale arrests in the length and breadth of Sindh. G.M.Syed is also arrested. (Source: ibid).
1973: NAP decides to join UDF’s civil disobedience campaign from 24th August. (Source: ibid).
1977: 43 PPP workers are arrested in Lahore for disturbing PNA leaders meeting. (Source: ibid
( 9 آگسٽ جي حوالي سان "سنڌ جي ڪمال ۽ مٿس ٿيل ظلم زيادتين جي واقعاتي تاريخ".( ڊاڪٽر در محمد پٺاڻ جي تحقيق ۽ تاريخ ٻڌائڻ وارو روزانو سنواريل, وڌايل ۽ نظرثاني ڪيل سلسلو.)
***************
توجه طلب واقعا
***************
9.8.1843:
نيپيئر ٺڳئ ۽ بي ايمانئ سان سنڌ کي غلامئ جي زنجيرن ۾ جڪڙيو ۽ غلام سنڌ جو پهريون گورنر به ٿيو پر, اها فريب واري فتح ھن جي خوارئ جو سبب ٿي, تان جو ان تي برطانيه جي پارليمينٽ ۾ بحث به ٿيو.
هن نڀاڳي واپاري حڪومت لاء اهو سڀ ڪجھ ڪيو. انھئ ايسٽ انڊيا ڪمپني حڪومت به هن کان هڪ کان وڌيڪ دفعا صفائي ورتي. اڄ وري اها ئي سرڪار نيپيئر کي دلداري ڏئي ٿي ۽ کيس ٻڌائي ٿي ته جنگي قيدي ميرن توتي برابر الزام ته هنيا آھن, ليڪن تون ۽ تنھنجا فوجي صاف ۽ پاڪ آھيو.(حوالو: گورنر جنرل جو مراسلو نمبر 298).
9.8.1844:
چوندا آھن ته مظلوم مظلوم جو ساٿي ٿيندو آھي. سنڌ جي تاريخ اهو واقعو هن طرح پنهنجي سيني ۾ سانڍيو آھي ته بنگال ڇهين ريجمينٽ جي 39 فوجين نيپيئر جي حڪمن مڃڻ ۽ سنڌ ۾ فوجي ڪاروائئ ۾ حصي وٺڻ کان انڪار ڪيو هو. نيپيئر اهو زهر جو ڌڪ ته ڀري ويو, نانگ وانگر وير وٺڻ لاء گورنر جنرل کان هنن فوجي سپاهين کي ڪورٽ مارشل ڪرڻ لاء اجازت گهري. اڄ ڪمپني حڪومت کيس اهڙي اجازت ڏني. (حوالو: نيپيئر ڏانھن موڪليل مراسلو نمبر 199).
1942: آل انڊيا ڪانگريس ڪميٽئ ‘هندستان ڇڏيو’ تحريڪ جو آغاز ڪيو. سنڌ ڪانگريس ان ۾ پنهنجو تعريف لائق ڪردار ادا ڪيو. خانبھادر الله بخش شھيد به انھن ڏهاڙن ۾ پنهنجو لقب ڦٽو ڪيو هو, فرنگي سرڪار انھئ کي بھانو بنائي هن سان دشمني ڪئي. مسلم ليگي ماڻھن سومري جي هن قدم مان فائدو وٺي کيس ڪانگريس-دوست سڏيو. (ذريعو: اخبارون).
9.8.1947:
پاڪستان ايندڙ پناهگيرن جي خاص ٽرين تي حملا ٿيا. ان لاء ڀٽنڊا جي 15 ميل اولھ ۾ ريلوي جي پٽڙي اڏائي وئي. (ذريعو: اخبارون).
9.8.1957:
" لاهور ئي اولهه پاڪستان حڪومت جو هيڊ ڪوارٽر رهندو. ان کي ڪنهن ٻئي هنڌ هيڊ ڪوارٽر منتقل ڪرڻ جي ڪا ضرورت ناهي" ، گورنر اختر حسين جو اعلان (حوالو: اخبارون)
9.8.1971:
"مجيب پاڪستان جي خلاف جنگ وڙھڻ شروع ڪئي آھي. ان ڪري هن تي اسپيشل ملٽري ڪورٽ ۾ ڪيس هلائبو"- سرڪاري ڌريون (حوالو: اخبارون).
9.8.1972:
سنڌي قومپرستن خلاف پيپلز پارٽي سرڪار رڻ ٻاري ڏنو. سنڌ جي طول و عرض ۾ وڏي پئماني تي گرفتاريون شروع ڪيون ويون. جي ايم سيد کي به گرفتار ڪيو ويو. (حوالو: اخبارون)
9.8.1973:
اين اي پي فيصلو ڪيو ته 24 آگسٽ کان UDF سان ملي سول نافرماني جي مهم هلائبي. (حوالو: اخبارون)
9.8.1977:
پيپلز پارٽئ جي جيالن پي اين اي اڳواڻن جي اجلاس کي بگاڙيو ۽ ڀڃ ڊاه ڪئي. ان ڪري پيپلز پارٽي جا 43 ڪارڪن گرفتار ڪيا ويا. (حوالو: اخبارون)
***************
ولادتون ۽ وفاتون
***************
[جنم]:
9 آگسٽ 1884ع شاعر ۽ خيرپور رياست جي اڳوڻي حڪمران مير علي نواز ناز.
9 آگسٽ 1933ع ليکڪ ۽ سماجي ورڪر غازي محمد ايوب شر .
9 آگسٽ 1941ع ليکڪ پروفيسر بدرالدين لاڙڪ (نوشهرو فيروز).
9 آگسٽ 1951ع شاعر محمد بخش شاد.
9 آگسٽ 1953ع اديب، شاعر، صحافي ۽ ٽي وي پروڊيوسر اعجاز عليم عقيلي.
9 آگسٽ 1953ع ليکڪ محمد قاسم ملاح .
9 آگسٽ 1954ع ليکڪ، ڪالم نگار ۽ صحافي نصير اعجاز (ڀريا).
9 آگسٽ 1963ع شاعر رحمت الله جوڻي.
9 آگسٽ 1991ع باليووڊ جي سنڌي اداڪاره هنسيڪا موٽواڻي.
[وڇوڙو]:
9 آگسٽ 1980ع شهيد نذير عباسي.
9 آگسٽ 1980ع فوجي آمر ۽ اڳوڻو صدر پاڪستان يحيى خان.
9 آگسٽ 2017ع شاعر ۽ اديب ناطق ڳيريلائي [ محمد صالح چنا
Friday, 7 August 2026
SINDH in history today (8th August). By. Dr.Pathan & his son Mumtaz
Sindh [ including Pakistan] in history today (8th August). Chronological Selection of Events from two Centuries of Sindh History. By. Dr. Dur Muhammad Pathan, Founder Gul Hayat Institute and translated by his son Mumtaz Ali. Dr. Pathan wishes you Good Day.
[Terrible conditions are created when we neither understand, nor abide by Human values and requirements of instincts and natural norms. Scared souls can't understand ground realities. Closed hearts can't accept vision & wisdom and love & beauty. Ego will distance & differences. It is the problem of our society and by our society]
بيزاري جي بره کان پوء رهندي دنيا سان جنگ,
پاڻ کان پرين کان پوء پنهوارن کان رهبو تنگ,
رهڻَ ڪٺن پوء سنگ, سرت سونهن سورن سان
*************
SINDH IN HISTORY TODAY {8th AUGUST}
EVENTS:
1854: Camel train is started between Karachi and
Multan
for carrying post and official correspondence via Kotri,
Hyderabad
; Sehwan; Larkano; Shikarpur; Jacobabad; Sabzal Kot and
Bahawalpur
. After every twelve miles camels were replaced by fresh camels.(source: Sindh Journal of Historical Society).
1920: Third Special train of Sindhi migrants reaches
Peshawar
(Source: Al-Wahid).
1921: Valecha, District Congress leader of Sukkur, editor of Daily ‘Saweaj’ is served upon Show Cause Notice for publishing an appeal in his paper. (Source: The Daily Gazette).
1931: The All-India Hindu Mahasabha in its 13th session held at
Akola
, passes the resolution against the separation of Sindh from Bombay Presidency and deplores inadequate and highly defective representation of Sindhi Hindus on the Round Table Conference. (Source: The Indian Annual Register, Vol-11,1931).
1939: The Daily Al-Wahid in its course of editorial asks Sindhi Muslims to take active part in the movement for the restoration of Masjid Manzilgah. (Source: indicated).
1950:
Pakistan
Federal Union of Journalist if formed.(Source: Newspapers).
1955: One-Unit scheme is finalized.
Punjab
to get 40 per cent seats in the Assembly of West Pakistan (Source: ibid).
1957: Shaikh Mujeeb resigns as the minister for Trade and Commerce in the Government of East Pakistan. (Source: Newspapers).
1965: Pakistan cannot sacrifice her sovereignty and self-respect at alters of economic assistance. U.S, in interest of her global politics, asks us to make adjustment in country’s foreign policy but, We make it clear that Pakistan is not ready to accept it, says Z.A.Bhutto (source: ‘Source-Material on Bhutto family’, compiled by Gul Hayat Institute).
1977: Bhutto says his life is in danger and foreign powers have hand in it. Asks PNA to eschew differences with him (Source: ‘Source-Material on Bhutto family’, compiled by Gul Hayat Institute).
1979: Zia is firm holding polls on November 17, says Asghar Khan. (Source: Newspapers).
1990: Benazir Bhutto directly blames army, terms dismissal of her Government as undemocratic. (Soure: ‘Source-material on Bhutto family’, compiled by Gul Hayat Amina Institute).
SINDHI TRANSLATION OF THE POST:
***** Sindh in history today (8th August ). Selection of Events from two Centuries of Sindh History, in Chronological order and with analytical interpretation. Research by Dr.Pathan.
( 8 آگسٽ جي حوالي سان "سنڌ جي ڪمال ۽ مٿس ٿيل ظلم زيادتين جي واقعاتي تاريخ".( ڊاڪٽر در محمد پٺاڻ جي تحقيق ۽ تاريخ ٻڌائڻ وارو روزانو سنواريل, وڌايل ۽ نظرثاني ڪيل سلسلو.)
***************
توجه طلب واقعا
***************
8.8.1840:
سنڌ تي بادشاهي ڪرڻ کان اڳ انگريزن سنڌوء تي بادشاهي ڪئي. هن زماني ۾ فرنگين جو گهڻو تڻو توجھ سنڌوندئ ۽ ان ذريعي سندن ھلندڙ واپار تي هو. اڄ آئوٽرام حيدرآباد مان پنهنجي گورنر جنرل جي پرائيويٽ سيڪريٽرئ کي هڪ طويل خط لکيو آهي, جنهن جي مطالعي مان خبر پئي ٿي ته انگريز سنڌ فتح ڪرڻ لاء اڳ ۾ ميرن کي معيشت ۾ شڪست ڏيڻ پيا گهرن ۽ انھن ايئن ڪيو. پاٽينجر پنهنجئ حڪومت کي تجويز ٿو ڏئي ته سنڌوندئ تي هلندڙ ٻيڙن ۽ واپار تي مير پنهنجي ماڻھن کان محصول ٿا وٺن. اهو بند ڪرائجي. ان مان فائدو هي ٿيندو ته مهاڻا ۽ سنڌي واپاري سمجهندا ته اهو احسان اسان ڪيو اٿن جو ميرن کي مڃرائي محصول ختم ڪرايو. ان مان ٻيو فائدو هي ٿيندو ته واپار ۽ تجارت لاء اسان جو مارڪيٽ وڏو ٿي ويندو. پاٽينجر اها به صلاح ڏئي ٿو ته ميرن کي ٻيڙين جي تلاشي وٺڻ جو اختيار ڏجي. ڇو ته اسان جي پرڏيهي واپارين جون ٻيڙيون گهٽ تعداد ۾ هونديون ۽ ڏيهي واپارين جون گهڻيون ٻيڙيون هوندو ۽ اهي پنهنجي حڪمرانن جي اھڙئ سختئ مان خود پنهنجي حاڪمن کان بدظن ٿيندا. (حوالو: ڊاڪيومينٽ نمبر 379).
8.8.1854:
اڄ ڪراچي ۽ ملتان جي وچ ۾ ٽپال جي اٺ-گاڏي )Camel Train) شروع ڪئي وئي. جيڪا ڪوٽڙئ کان ٿيندي, حيدرآباد, سيوهڻ, لاڙڪاڻي, شڪارپور؛ جيڪب آباد, سبزل ڪوٽ ۽ بهاولپور کان گذري ملتان پهچندي. هر ٻارهن ميل بعد اٺن کي بدلايو ويندو. (حوالو: سنڌ جرنل آف هسٽاريڪل سوسائٽي).
نوٽ: هن واقعي جي مهيني ۽ سال جي ته پڪ آھي, پر تاريخ جي پڪ ڪانهي. 8 آگسٽ اندازي طور لکي اٿم.
8.8.1920:
سنڌي مهاجرن جي ٽئين خاص ٽرين پشاور پهتي. [خلافتي اڳواڻن جو اهو غلط فيصلو هو. ان ڪري ڪيترا سنڌي گهراڻا مهاجر ٿي تباه ٿيا.] (حوالو: "الوحيد" اخبار).
8.8.1921:
سکر جي ضلعي ڪانگريس جي اڳواڻ ۽ روزاني ’سوراج‘ اخبار جي ايڊيٽر مسٽر وليڇا کي پنهنجئ اخبار ۾ "تلڪ سوراج فند" جي حق ۾ اپيل شايع ڪرڻ تي سکر جي سٽي ماجسٽريٽ کيس شو ڪاز نوٽيس ڏنو. (حوالو: "دي ڊيلي گزيٽ" اخبار).
8.8.1931:
اڄ آل انڊيا هندو مهاسڀا اڪولا ۾ ٿيل پنهنجي 13 سالياني اجلاس ۾ سنڌ کي ممبئي پريزيڊنسي کان ڌار ڪرڻ خلاف قرارداد منظور ڪئي ۽ انھئ ڳالھ جي مذمت ڪئي ته گول ميز ڪانفرنس ۾ سنڌي هندن کي جوڳي نمائندگي نه ڏني وئي. (حوالو: "انڊين ائينيوئل رجسٽر ، سال،1931 واليوم ٻيو).
8.8.1939:
اڄ روزانه الوحيد اخبار پنهنجي ايڊيٽوريل ۾ سنڌي مسلمانن کي مسجد منزل گاهه جي بحالي لاءِ تحريڪ ۾ سرگرم حصو وٺڻ جو زوردار تاڪيد ڪيو. (حوالو: اخبار "الوحيد").
8.8.1950:
پاڪستان فيڊرل يونين آف جرنلسٽ ٺاهي وئي. (حوالو: اخبارون)
8.8.1955:
ون يونٽ منصوبي کي حتمي شڪل ڏني وئي. اولهه پاڪستان جي اسيمبلي ۾ پنجاب کي 40 سيڪڙو سيٽون ڏنيون وينديون. (حوالو: اخبارون).
8.8.1957:
شيخ مجيب مشرقي پاڪستان جي حڪومت مان واپار ۽ ڪامرس واري وزارت تان استعيفيٰ ڏئي ڇڏي. (ذريعو: اخبارون).
8.8.1965:
اڄ ملڪ جي پرڏيهي وزير ذوالفقار علي ڀٽي پنهنجي بيان ۾ سچي ڪئي ته آمريڪا پاڪستان جي اقتصادي مدد انھئ شرط سان ڪرڻ گهري ٿو ته پرڏيهي پاليسي آمريڪا جي مرضئ ۽ مفادن مطابق تبديل ڪيو. [ملڪ جا حڪمران وقت به وقت آمريڪا جي دٻاء جو کليل لفظن ۾ ذڪر ڪندا آيا آھن. آمريڪا تڏهن کان حڪم هلائڻ شروع ڪيا, جڏهن روس ويندڙ پاڪستان جي وزير اعظم لياقت علي کي روس وڃڻ کان جهلي, پاڻ ڏانھن گهرايو]
8.8.1967:
ون-يونٽ کي ٺھيئي عرصو ٿيو. سرڪار کي خيال آيو ته اها جاچ ڪجي ته ماڻھون اڃا ون-يونٽ جي مخالفت ڇو ٿا ڪن. اها خبر جڏهن سنڌي اخبارن کي پئي ته انھن عوامي امنگن جي ترجماني ڪئي. اڄ ”مهراڻ" اخبار هڪ چئن قسطن واري ايڊيٽوريل جي پهرين قسط شايع ڪئي.
8.81977:
ڀٽي وڏي واڪ چوڻ شروع ڪيو ته سندس زندگي خطري ۾ آهي ۽ منھنجي خلاف محاذ آرائئ ۾ پرڏيهي طاقتن جو هٿ آهي. (حوالو: اخبارون).
8.8.1990:
اڄ بينظير ڀٽو فوج تي سڌي ريت الزام هڻي ڇڏيو ۽ چيو ته هن جي حڪومت کي برطرف ڪرڻ وارو قدم غير جمهوري آهي. (حوالو: Press Clippings of Statements of Benazir Bhutto, Compiled by Gul Hayat Institute).
***************
ولادتون ۽ وفاتون
***************
[جنم ]:
8 آگسٽ 1917ع ڀڳت پيسو رام (ڀڳت ڪنور رام جو پُٽ).
8 آگسٽ 1924ع اڳواڻي جج، ليکڪ، سماجي اڳواڻ ڪامريڊ تاج محمد ابڙو.
8 آگسٽ 1925ع شاعر مولچند ايم ڪمل (ڪنڊيارو / الهاسنگر).
8 آگسٽ 1927ع سياستدان ۽ ڀارت جي اڳوڻي ڊپٽي وزير اعظم ايل ڪي آڏواڻي (لال ڪرشن آڏواڻي) (ڪراچي / هندستان).
8 آگسٽ 1934ع ليکڪ ناليواري اسڪالر، محقق، شاعر ۽ ماهر لسانيات ڊاڪٽر الهداد ٻوهيو.
8 آگسٽ 1935ع راڳي ڀڳت گهنشام ويڌرام (سکر / هندستان).
8 آگسٽ 1946ع شاعر ستار آسي.
8 آگسٽ 1949ع ليکڪ شبير ڀرڳڙي.
8 آگسٽ 1950ع شاعر بيوس نظاماڻي.
8 آگسٽ 1952ع صحافي غلام رسول بلوچ (ڪنڌڪوٽ).
8 آگسٽ 1958ع شاعر حافظ عطاءُ الله بجاراڻي.
8 آگسٽ 1981ع شاعره بينظير عادل.
8 آگسٽ 1981ع شاعر راجا ثابت علي شاهه.
[وڇوڙو]:
8 آگسٽ 1934ع ليکڪ موهن دولترام آڏواڻي (حيدر آباد).
8 آگسٽ 1961ع شاعر مرزا علي بخش بيگ ڪوثر (حيدر آباد).
8 آگسٽ 1962ع شاعر عزيز الله مجروح
Thursday, 6 August 2026
SINDH in history today (7th August). By. Dr.Pathan & his son Mumtaz
SELECTION OF EVENTS, ACTIVITIES OF SOCIAL/ POLITICAL/ RELIGIOUS/ LITERARY/ & CULTURAL ORGANIZATIONS OF SINDH PERTAINING TO THREE IMPORTANT EVETS OF SINDH HISTORY (TALPUR, BRITISH & PAKISTAN) BY DR DUR MUHAMMAD PATHAN, Foundr Gul Hayat Institute. Translated by his son Mumtaz Ali. SINDH IN HISTORY TODAY (7th August) *********** ******* Dr. Pathan wishes you Good Day.
[ It is rightly said that " when one teaches, teacher and taught, both learn". In the school of love when your beauty started teaching us, you became absconder and I remained there present round the clock. Your beauty taught me vision & wisdom, sincerity & sacrifice and trust & hope. I got rid of hatred and discrimination because of teachings of your beauty. Though, you are still at distance, with differences and absconder but, you are second to none and my dire need. Therefore, I have to pray and praise and try to please you, day and night.]
هوء جا تنهنجي سرت ۽ سونهن تنهن مون کي سڀ ئي سيکاريو,
منهنجي مئي من ۽ روح کي تنهن پنهنجئ تان جوت سان جياريو,
ماري سندم نفرت متڀيد کي تنهن مون کي محبت جو امرت پياريو,
پر تو نہ سکيو پنهنجئ سونهن کان نڪي ان ڏي ڪڏھين نهاريو,
تان جو تو بن منهنجا سپرين ناهي پنهنجو ڪو ئي سندر سهارو,
ان لاء ڇڏيان نٿو رستو چارو, پيو ساريو سر ڏئي سلام ڪريان.
************
SINDH IN HISTORY TODAY {7th AUGUST}
EVENTS:
1832: There is correspondence between Colonel Pottenger and Adjutant-General of Army, Bombay regarding assemblage of forces to act against the plunders. (Source: Letter No.123).
1841: Sindh Rulers agree to pay half of the expenditure if Sindh and Begari canals are made serviceable for navigation and extending the irrigation already supplied for them. (Source: Letter No.62 from Captain Stacy to Captain Wallace).
1843: The Governor-General of India writes to Charles Napier giving his opinion about miscalculations of Major Outram and approves all the actions taken by Charles Napier timely, correct and accordingly.(Letter from
Calcutta
). This may kindly be noted that Major Outram played anti-Charles Napier role and opposed his action in regard Sindh and Rulers.
1857: The Medical Board to the Government of Bombay approves and recommends proposal of the Sindh Commissioner those medical arrangements for residents at Manora and neighboring villages of Baba and Keamari be made. (Source: Letter No.1358).
1921: Sirai Sabz Ali takes initiate to open branch of pro-British political party- Aman Sabha at Nasirabad. He is elected its founder president, whereas Seth Naromal & Seth Aildas are elected Vice President and Secretary respectively. Wadero Muhammad Sidiq Wagan always helped them to hold public meetings and to preach loyalty for British Government (Source: The Daily Gazette,
Karachi
).
1922: There is competition between Seth Gidumal Fatihchand and Seth Chelaram Dilomal in donation and financial support to ‘Hindu Township Peoples’ Association’ of
Karachi
in regards with its efforts to establish Open Library and Reading Room. (source: The Daily Gazette).
1947: Quaid-i-Azam reaches
Karachi
. Jhrik-born leader is now the First Governor-General of Pakistan. What a great role has played Sindh in the creation of Pakistan! (Source: Newspapers).
1959: An Ordinance is promulgating to purify politics and society. Who so ever, if deemed fit can be disqualified with immediate effect. (Source: Newspapers).
1977: Aitzaz Hassan joins Tahrik Istaqlal, Mir Ali Ahmad Talpur, Mir Rasool Bux Talpur; Abdul Hameed Jatoi and Haji Moula Bux Soomro join PNA. (Source: ibid).
1990: Rais Ghulam Mustafa Jatoi is sworn in as Caretaker Prime Minister of
Pakistan
. U.S backs move of President Ghulam Ishaq Khan for dissolving assemblies. (Source:ibid).
SINDHI TRANSLATION OF THE POST:
***********
"سنڌ جي ڪمال ۽ زوال جي واقعاتي تاريخ-(7 آگسٽ)- ڊاڪٽر درمحمد پٺاڻ جي تحقيق".
[ ڪجھ واقعا ]
7.8.1832:
کوسن, ٺاڪرن ۽ ٻين سنڌين سنڌ جي اوڀر-ڏکڻ ۾ فرنگين کي ڦرڻ ۽ رستا روڪ ڪرڻ وارين ڪاروائين مان جان ڇڏائڻ لاء فرنگين فوجي ڪاروائي ڪرڻ جو اهتمام ڪيو. اڄ ڪرنل پاٽينجر خط ۾ فرنگي فوج جي ايڊجيوٽنٽ جنرل کي مشورا ڏنا ته فرنگي فوج ڪهڙي هنڌ تي گڏ ٿئي ۽ ڪٿان فوجي ڪاروائي شروع ڪري. ياد رهي ته هن فوجي آپريشن ۾ ميرپور خاص مان انگريزن کي مدد ملي هئي.(حوالو: پاٽينجر جو خط نمبر 23).
7.8.1841:
سنڌ جا حڪمران خرچ جو اڌ حصو ڏيڻ لاءِ راضي ٿيندا جڏهن سنڌ واه ۽ بيگاري واهه نيويگيشن (آبي آمدرفت) لاءِ قابل بڻايا ويندا. انھئ ڳالھ جو پتو فرنگي سفارتڪارن جي اڄوڪي خط و ڪتابت مان پئي ٿو. اهو به پتو پئي ٿو ته روڊن رستن نه هئڻ ڪري انگريزن پنھنجي فوج ۽ تجارتي سامان کي هڪ هنڌ کان ٻئي هنڌ پهچائڻ لاء آبي رستن ٺاهڻ لاء ميرن کي آماده کانئن خرچ پکو ورتو. (حوالو: ڪئپٽن والس ڏانھن لکيل خط نمبر 62).
7.8.1843:
هندستان جو گورنر جنرل چارلس نيپيئر کي خط لکي دلجاء ڏني ته هن سنڌ ۾ جيڪا فوجي ۽ سياسي حڪمت عملي ٺاهي ۽ جيڪي قدم کنيا, اهي درست ۽ وقتائتا هئا ۽ ميجر آئوٽرام جا اوهان تي لڳايل الزام غلط آھن. ياد رهي ته آئوٽرام نيپيئر جي فوجي قدم خلاف اخبارن ۾ لکڻ شروع ڪيو هو, جنھن سان نيپيئر ۽ ڪمپني حڪومت جي سنڌ بابت حڪمت عملئ تي حرف آيو هو. (حوالو: ڪتاب
Correspondence related to Sinde)
7.8.1857:
ممبئيءَ گورنمينٽ جي ميڊيڪل بورڊ اڄ سنڌ جي ڪمشنر جي سفارش قبول ڪندي کيس صلاح ڏني ته بابا ڀٽ, ڪياماڙئ, منوڙي ۽ ڀرپاسي جي ڳوٺن ۾ رهندڙن لاءِ طبي انتظام ڪيا وڃن. ڇو ته اتان جي آب و هوا فرنگي فوجين کي ڀانء نه ٿي پئي. [ڪم جي ڳالھ ھئ آھي ته ذڪر ڪيل ماڳن جي آب و هوا غير سنڌين کي ٻيٽن تان هٿ کڻائڻ تي آماده ڪري سگهي ٿي]. (حوالو: ممبئي ميڊيڪل بورڊ جو خط نمبر 1358).
7.8.1921:
سرائي سبز علئ جي ڪوششن سان اڄ نصير آباد ۾ فرنگين جي حامي سياسي جماعت "امن سڀا" قائم ڪئي وئي. انهي جو باني صدر پاڻ چونڊيو ويو ، جڏهن ته سيٺ نارومل ۽ سيٺ آئلداس کي بالترتیب نائب صدر ۽ سيڪريٽري چونڊيو ويو. وڏيرو محمد صديق وڳڻ هميشه انهئ سڀا کي عوامي ميڙاڪن منعقد ڪرائڻ ۾ مدد ڪندو رهيو. (حوالو: ڊيلي گزيٽ ، ڪراچي)
7.8.1922:
سنڌ جا هندو خير ۽ عوامي ڀلائئ واري ڪم ۾ ھڪ ٻئي سان مقابلو ڪري ميدان مارڻ گهرندا ھئا. شڪاپور ۾ ڪاليج ٺاهڻ لاء چندو گهربو هو ته سيٺ چيلارام ۽ سيٺ سيتلداس وچ ۾ چندي ڏيڻ ۾ چوٽئ جو مقابلو ٿيو. اڄ ڪراچئ ۾ "هندو ٽائون شپ پيپلز ائسوسيئيشن“ طرفان لائبريري ۽ ريڊنگ روم قائم جي سلسلي ۾ سيٺ گدومل فتحچند ۽ سيٺ چيلارام دلومل جو چندو ڏيڻ ۽ مالي مدد ڪرڻ ۾ مقابلو ٿيو. (حوالو: ڊيلي گزيٽ, اخبار).
7.8.1947:
قائداعظم محمد علي جناح ڪراچي پهتو. جھرڪن ۾ جنم وٺندڙ ھي اڳواڻ پاڪستان جو پهريون گورنر جنرل ٿيو. (ذريعو: اخبارون).
7.8.1977:
اعتزاز حسن وڃي "تحريڪ استقلال" ۾ شام ٿيو. ، سنڌ مان وري مير علي احمد ٽالپر ، مير رسول بخش ٽالپر, عبدالحميد جتوئي ۽ حاجي مولا بخش سومرو پي اين اي ۾ شامل ٿيا. (حوالو: اخبارون)
7.8.1990:
اڄ رئيس غلام مصطفيٰ جتوئي پاڪستان جي نگران وزيراعظم طور حلف کنيو. آمريڪا صدر غلام اسحاق خان طرفان اسيمبليون ٽوڙڻ ۽ بينظير جي حڪومت ڊاهڻ واري قدم جي پٺڀرائي ڪئي. (حوالو: اخبارون)
[جنم] :
7 آگسٽ 1939ع اداڪاره ۽ گلوڪاره پشپا ڀاوناڻي(ڪراچي / دهلي).
7 آگسٽ 1946ع شاعر گستاخ هالائي.
7 آگسٽ 1947ع ليکڪا خيرالنساء جعفري.
7 آگسٽ 1947ع شاعر ۽ مصور راز ناٿن شاهي .
7 آگسٽ 1955ع شاعر افضل ايري.
7 آگسٽ 1961ع شاعر ضمير احمد فدا.
7 آگسٽ 1980ع شاعر سيد رضا شاهه “رضا بخاري”.
7 آگسٽ 1993ع گلوڪاره خوشبوء لغاري (ميرپور خاص).
[وڇوڙو]:
7 آگسٽ 1941ع بنگالي ٻولي جي مشهور شاعر ۽ ليکڪ رابندر ناٿ ٽئگورجي وفات.
7 آگسٽ 1953ع شاعر جمعو خان غريب.
7 آگسٽ 1972ع سنڌي ٻوليءَ جو شهيد عبدالرزاق سومرو
Wednesday, 5 August 2026
Sindh in history today (6th August). By. Dr.Pathan & his son Mumtaz
SELECTION OF EVENTS, ACTIVITIES OF SOCIAL/ POLITICAL/ RELIGIOUS/ LITERARY/ & CULTURAL ORGANIZATIONS OF SINDH PERTAINING TO THREE IMPORTANT ERAS OF SINDH HISTORY (TALPUR, BRITISH & PAKISTAN) BY DR DUR MUHAMMAD PATHAN, Foundr Gul Hayat Institute. Translated by his son Mumtaz Ali. SINDH IN HISTORY TODAY (6th August) *********** *** Dr. Pathan wishes you Good Day.
[There is no any provision of likes & dislikes in love & respect of beloved, except to surrender and to make sacrifice. Hence, be love and accept love without your likes, dislikes and discrimination. Be beauty, that is not in body but in behavior]
جیڪا پسند پرین جي، ان سان جي تنھنجو ناھي چاھ،
پوء ڇا ڄاٹین پیار مان، اھو تان ٺڳئ سندو تنھنجو ٺاھ،
آھي عشق گھٹو بي پرواھ، سندء سوچن کان سلام جیان.
***********
SINDH IN HISTORY TODAY {6th AUGUST}
EVENTS:
1843: The Governor-General of India requests the Sindh Governor to handover three forts of Guttoorah, Shahgarah and Gurisa to His Highness Mir Ali Murad Khan (Source: letter No.289 from Governor-General).
1920: Following Khilafatis of Merokhan in response to call of their party tender their resignations: Allahdino (Police Department), Wadero Lutf Ali Khan, Wadero Rasool Bux Khan; Wadero Yar Ali Khan; Wadero Muhammad Bachal Tunio (All from School Board membership). (Source: ibid).
1928: Sindh Khilafat Committee decides to boycott local bodies elections and asks party members and followers not to take part. (Source: The Daily Al-Wahid).
1945: M.A.Jinnah, addressing a meeting in Bombay expressed the view that India should strive for a final constitutional settlement rather than grope for an interim agreement (Source: The Indian Annual Register, Vol-11, 1945).
1946: Liaquat Ali Khan, Secretary All India Muslim League declares that the possibility of the formation of a Government at the center by the Congress should be a signal for the Muslim League to start its program of ‘Direct Action Day’ so that ‘we can resist it by all means and make the functioning of such a Government impossible’. (Source: The Indian Annual Register, Vol-11, 1946).
1947: Liaquat Ali Khan along with his family reaches.
Karachi
by chartered Aeroplane. (Source: Newspapers).
1955: Major-General Iskandar Mirza is appointed Acting Governor-General, vice Malik Ghulam Muhammad proceeds on leave. (Source: ibid).
1974: Conservation and preservation of Mohen-Jo-Daro is ordered by Z.A.Bhutto. (Source: ‘Source-Material on Bhutto family’, compiled by Gul Hayat Institute).
1977: PNA leaders start reaching.
Lahore
. Anti-Government movement to start soon.(Source: Newspapers).
1990: President Ghulam Ishaq dissolves National Assembly. Dismisses Cabinet, declares state of emergency.( Source: Presidential Order)
1993: PPP Co-Chairperson Benazir Bhutto resents Election Commission’s decision of producing of Identity Card at polling. (Source: ‘Source-Material on Bhutto family’, compiled by Gul Hayat Amina Institute).
SINDHI TRANSLATION OF THE POST:
"سنڌ جي ڪمال ۽ زوال جي واقعاتي تاريخ-(6 آگسٽ)- ڊاڪٽر درمحمد پٺاڻ جي تحقيق".
[ ڪجھ واقعا ]
6.8.1843:
اڄ هندستان جي گورنر جنرل سنڌ جي گورنر کي لکيو شاهڳڙه ۽ ٻه ٻيا قلعا جيسلمير جي راجا کان وٺي مير علي مراد خان جي حوالي ڪيو. (حوالو: گورنر جنرل مراسلو نمبر 288).
6.8.1920:
خلافت ڪميٽئ طرفان فرنگي حڪومت طرفان هلايل "ترڪ موالات تحريڪ" ۾ حصو وٺندي اڄ ميروخان جي جن رهواسين استعيفائون ڏنيون, اهي آھن: الهڏنو (پوليس ڊپارٽمينٽ) ، وڏيرو لطف علي خان ، وڏيرو رسول بخش خان ؛ وڏيرو يار علي خان ۽ وڏيرو محمد بچل تونيو (سڀني اسڪول بورڊ جي رڪنيت تان ). (حوالو: اڄوڪي تاريخ جي "الوحيد" اخبار).
6.8.1928:
سنڌ خلافت ڪميٽئ بلدياتي چونڊن جي بائيڪاٽ جو فيصلو ڪندي پارٽي جي ميمبرن ۽ پيروڪارن کي حصو نه وٺڻ جو تاڪيد ڪيو. انھئ سياسي فيصلي جو راز اهو هئو ته سرڪار مڪاني ادارن ۾ پنهنجا ميمبر ٿاڦي, سرڪاري اڪثريت بڻائيندي هئي. ان ڪري سياسي پارٽين جا چونڊيل نمائندا ڪو قومي مفاد وارو ڪردار ادا نه ڪري سگهندا هئا. (حوالو: روزانه "الوحيد").
6.8.1946:
اڄ لياقت علي خان ، سيڪريٽري آل انڊيا مسلم پنهنجي بيان ۾ اشارو ڏنو ته جيڪڏهن ڪانگريس مرڪزي حڪومت ٺاهي ته ان کي هلڻ نه ڏبو. بلڪ, "ڊائريڪٽ ايڪشن ڊي" ملهائي تاثر ڏبو ته مسلم ليگ اهڙئ حڪومت کي نه ٿي مڃي. (حوالو: انڊين ائنيوئل رجسٽر ، واليم ٻيو, سال 1946).
6.8.1947:
اڄ لياقت علي خان پنهنجي آڪھ سميت چارٽرڊ هوائي جهاز ذريعي ڪراچي پهتو. (حوالو: اخبارون).
6.8.1955:
اڄ ميجر جنرل اسڪندر مرزا کي قائم مقام گورنر جنرل مقرر ڪيو ويو ۽ هن کان اڳ وارو گورنر جنرل ملڪ غلام محمد موڪل تي ويو. (حوالو: سرڪاري نوٽيفيڪيشن)
6.8.1977:
اڄ پي اين اي اڳواڻ لاهور پهچڻ شروع ٿيا. جلد ڀٽي جي حڪومت خلاف تحريڪ شروع ڪئي ويندي. (ذريعو: اخبارون).
1990:
صدر غلام اسحاق قومي اسيمبلي کي ٽوڙيو. ڪابينه کي ڊسمس ڪيو ۽ ملڪ ۾ ايمرجنسي لاڳو ڪئي. (حوالو: صدارتي حڪم نامو).
1993: پيپلز پارٽي جي چيئرپرسن بينظير ڀٽو پولنگ اسٽيشنن تي شناختي ڪارڊ ڏيکاري ووٽ ڏيڻ واري اليڪشن ڪميشن جي فيصلي تي سخت اعتراض ڪيا. ڇو ته هوء سمجهي پئي ته ان سان چونڊن جا من-پسند نتيجا حاصل ڪيا ويندا, ۽ ٿيو به ايئن. ملڪ جي سياست تاريخ ۾ چونڊن ۾ ڌانڌلي ڪرڻ جو نئون طريقو ايجاد ڪيو ويو.
[جنم]:
6 آگسٽ 1712ع ٺٽي سان تعلق رکندڙ مذهبي اسڪالر مخدوم عبد اللطيف.
6 آگسٽ 1862ع ڪراچي سان تعلق رکندڙ سماجي اڳواڻ ، سياستدان ۽ آزادي لاء جدوجهد ڪندڙ سيٺ هرچند راءِ وشنداس.
6 آگسٽ 1913ع سياستدان ڊاڪٽر پوهومل ايسرداس .
6 آگسٽ 1936ع ڪالم نگار ۽ ليکڪ حليم بروهي.
6 آگسٽ 1950ع ناميارو رياضيدان ڊاڪٽر ڪي ڊي سومرو (لاڙڪاڻو) .
6 آگسٽ 1954ع اسڪالر ڊاڪٽر غلام محمد لاکو.
6 آگسٽ 1967ع شاعر يوسف لغاري.
6 آگسٽ 1997 ع ناشاد رضوان. اديب ۽ ڪمپيرئر, حيدرآباد.
[وڇوڙو]:
6 آگسٽ 1950ع مذهبي عالم مولوي عبدالعزيز ٿريچاڻي.
6 آگسٽ 2008ع اداڪار، صداڪار، ليکڪ، ڊائريڪٽر ۽ جي ايم پي ٽي وي عبدالڪريم بلوچ
Subscribe to:
Posts (Atom)






